Onderzoekscommissie Belgisch misbruik stapt op

De Belgische commissie die seksueel misbruik in de katholieke kerk onderzoekt, heeft maandag haar ontslag ingediend.

Reden is de inval van justitie afgelopen donderdag in het kantoor van de onderzoekscommissie, waarbij alle 475 dossiers in beslag werden genomen. In de persverklaring laat de commissie weten dat ze in de materiële onmogelijkheid verkeert te werken, aangezien alle dossiers en werkdocumenten in beslag genomen werden’. Maar belangrijker nog vindt de commissie dat de inval ‘het noodzakelijk vertrouwen’ heeft weggeslagen.

De voorzitter van de onderzoekscommissie, de kinderpsychiater Peter Adriaenssens, reageerde donderdag direct na de inval al geschokt. Hij zei dat het merendeel van de slachtoffers van seksueel misbruik nadrukkelijke de wens had aangegeven dat hun zaak vertrouwelijk blijft en niet aan justitie gemeld wordt.

'Pastorale relatie'

De Belgische bisschoppen en hogere oversten van religieuzen hebben de onderzoekscommissie in 2000 in het leven geroepen. De officiële naam luidt: ‘commissie voor behandeling van klachten van seksueel misbruik in een pastorale relatie’. De commissie is te vergelijken met Hulp&Recht, het katholieke instituut in Nederland dat seksueel misbruik in de r.k. kerk onderzoekt.

Tot twee maanden geleden behandelde de commissie-Adriaenssens in tien jaar tijd slechts circa dertig misbruikzaken. Maar sinds bisschop Roger Vangheluwe van Brugge eind april moest aftreden nadat hij had bekend jarenlang zijn neef te hebben misbruikt, stroomden de meldingen van seksueel misbruik binnen.

Adriaenssens zei maandag dat de commissie het gevoel heeft ‘als lokaas te hebben gediend’. Donderdag zullen de commissieleden hun opdracht officieel teruggeven aan de Belgische bisschoppenconferentie. ‘Het hoort nu aan de bisschoppen toe de zorg voor de slachtoffers op zich te nemen en hun klachten verder op te volgen’, aldus de persverklaring van de onderzoekscommissie.

Rechercheurs van de federale gerechtelijke politie van Brussel hebben de kinderpsychiater maandagmiddag verhoord. Over de reden van het verhoor van Adriaenssens wilde het parket geen mededelingen doen.

Op het matje

De Belgische ambassadeur in Vaticaanstad is maandag door de paus op het matje geroepen over de inval van justitie in de Belgische katholieke kerk. Volgens demissionair minister van Buitenlandse Zaken Steven Vanackere heeft de ambassadeur uitgelegd dat ‘België net als zoveel andere westerse landen gekozen heeft voor een duidelijke scheiding van kerk en staat’. De minister onderstreepte dat ‘wat de gerechtelijke overheid doet, enkel onder haar verantwoordelijkheid valt en daar kunnen we als uitvoerende macht niet in tussenkomen’.

De Belgische justitie heeft nog geen bijzonderheden gegeven over het onderzoek. De invallen waren bedoeld om bewijsmateriaal te verzamelen voor getuigenverklaringen die recent zijn binnengekomen over seksueel misbruik in de schoot van de r.k. kerk.

De vertegenwoordiger van de paus heeft aan de Belgische ambassadeur ook gevraagd naar de bedoeling van de actie. Minister Vanackere: ‘We zullen daar binnen de komende weken of maanden het antwoord op krijgen, wanneer het onderzoek gevoerd is.'