Politie kan stijging van aantal overvallen niet keren

De politie heeft grote moeite het stijgende aantal overvallen in Nederland te keren. Afgelopen jaar nam het aantal overvallen toe met 22 procent tot ruim 2.900. Ondanks tegenmaatregelen en de oprichting van speciale taskforces.

Dat meldt de landelijke coördinator overvalcriminaliteit Jos van der Stap van het Korps Landelijke Politiediensten. Alleen Flevoland en Rotterdam wisten de trend voorzichtig te keren. Daarvoor is een intensieve samenwerking nodig tussen politie, gemeente en bedrijfsleven.

‘Mijn allergrootste punt van zorg’, noemde de Amsterdamse hoofdcommissaris Welten het stijgende aantal overvallen maandag in zijn nieuwjaarstoespraak. In de hoofdstad steeg het aantal overvallen met bijna 11 procent, ondanks de inspanningen van een speciaal team. ‘Jonge criminelen lijken bijna at random winkels binnen te gaan en de uitbaters te bedreigen.’

Analyse

In Den Haag steeg het aantal overvallen in 2009 met 22 procent. ‘De buit is vaak niet noemenswaardig, het leed bij het slachtoffer des te meer’, zei de Haagse korpschef Henk van Essen in zijn speech. Vandaag presenteert het Korps Landelijke Politiediensten een analyse en de mogelijke aanpak van overvallen. De regering wil het aantal overvallen dit jaar terugdringen met 20 procent.

De Amsterdamse politie onderscheidt drie groepen die de overvallen uitvoeren: jonge ‘instappers’ die hun eerste delict plegen, buitenlandse professionals en veelplegers die bijvoorbeeld ook in woningen inbreken.

Overvallers zijn vaak gewapend met vuurwapens en messen, en bedreigen winkeliers met de dood. Soms knevelen of slaan zij hun slachtoffers. Die hebben daarna veel nazorg nodig. Veel overvallers gaan er vandoor met 100 of 150 euro

Een uitzondering vormen de professionals uit landen als Servië, Kroatië of Litouwen. Die gaan methodischer te werk en halen bijvoorbeeld snel een juwelier leeg. Zij profiteren van een gebrek aan landelijke coördinatie op dit vlak.

Commerciële veelpleger

In Den Haag signaleert de politie een nieuw soort crimineel: de commerciële veelpleger. Die pleegt geen overvallen om zijn verslaving te kunnen betalen – zoals de traditionele veelpleger – maar om zijn levensstijl te kunnen betalen. Volgens een woordvoerder bestaat die groep uit circa 50 personen, voornamelijk Marokkanen.

Afgelopen jaar hebben politiekorpsen en gemeenten geprobeerd de weerstand van winkeliers te verhogen. Door hen te stimuleren meer camera’s te plaatsen, meer beveiligers in te huren en pinnen ook voor kleine bedragen toe te staan. Ook zijn teams opgericht om de daders in kaart te brengen, te vervolgen en hun dure spullen weer af te pakken.

Flevoland en Rotterdam wisten afgelopen jaar de trend te keren. Onder meer door veel meer te surveilleren in winkelcentra, het gebruik van dna-spray waarmee winkeliers hun overvallers onzichtbaar markeren, en door winkelcamera’s te verbinden met de meldkamer van de politie.

Minister Hirsch Ballin van Justitie wil dit jaar het aantal overvallen terugdringen met 20 procent. Hij heeft de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb onlangs aangewezen als voorzitter van een landelijke Taskforce Overvallen. Begin februari gaan politie, justitie en bedrijfsleven tegenmaatregelen afspreken die landelijk moeten worden doorgevoerd.