Israëlische soldaten openhartig over beschieten Palestijnen

Israëlische soldaten onthullen anoniem hoe zij in januari vrijwel zonder schietinstructies aan het grondoffensief in de Gazastrook zijn begonnen. 'Schieten op alles wat beweegt' (met video's).

Hun geanonimiseerde relaas verschijnt vandaag in een 112 pagina’s tellend rapport, waarin de Volkskrant inzage heeft gehad. De gefilmde interviews zijn onderaan dit artikel te bekijken.

'Schiet op alles wat beweegt'

De ruime schietinstructies (‘rules of engagement’) zijn het refrein in de getuigenissen. Of hun ervaringen representatief zijn voor alle soldaten die aan het offensief hebben deelgenomen, is moeilijk vast te stellen. Wel sluiten hun verhalen aan bij eerdere uitspraken van de chef-staf van het Israëlische leger, Gabi Ashkenazi. Al tijdens de oorlog zei hij het leger met grote vuurkracht de eigen soldaten wilde beschermen.

In getuigenis 9 vertelt een reservist dat zijn commandant de troepen voorhield te schieten ‘als je denkt dat het nodig is’. Het betekende: ‘Als je bang bent of je ziet iemand, schiet. () Niemand zei echt ‘schiet zonder je ergens iets van aan te trekken’ of ‘schiet op alles wat beweegt’. Maar ons werd niet opgedragen alleen te schieten als er een reële dreiging bestond.’

De getuigenissen komen in grote lijnen overeen met getuigenissen van Palestijnen over het optreden van het Israëlische leger.

De 22-daagse Gaza-oorlog kenmerkte zich door een hevige aanval van Israël op de Palestijnse kustenclave en door raketbeschietingen op Israëlische steden door Hamas-strijders. Volgens internationale mensenrechtenorganisaties zijn daarbij meer dan 1300 Palestijnen (merendeels burgers) en 13 Israëli’s (merendeels soldaten) omgekomen.

Fosformunitie

Opvallend in het verslag van Breaking the Silence zijn de getuigenissen over het gebruik van fosformunitie, die volgens een VN-verdrag uit 1980 niet boven dichtbevolkte gebieden mag worden gebruikt. Fosforgranaten zijn bedoeld om rookgordijnen op te trekken die grondtroepen aan het zicht onttrekken, maar in stedelijk gebied kunnen de uiterst brandbare fosfordeeltjes de burgerbevolking treffen.

In getuigenis 27 zegt een soldaat dat fosformunitie is gebruikt om een huis tot ontploffing te brengen waarin volgens de inlichtingendienst explosieven en boobytraps waren aangebracht. Eerst ‘werd een granaat geschoten, maar dat bracht weinig teweeg’, zegt hij. ‘Toen heeft de artillerie besloten het huis onder vuur te nemen en zij gebruikten daar fosfor voor.’

Ook spreken de soldaten over incidenten waar Palestijnse burgers bij omkwamen, over het inzetten Palestijnen als menselijk schild bij het betreden van huizen, en over de soms willekeurige verwoesting van huizen.

Leger: getuigenissen niet geloofwaardig

Het Israëlische leger heeft naar eigen zeggen ‘alles bij elkaar tien soldaten’ van het strijdtoneel weggestuurd vanwege ‘immoreel gedrag’. ‘We ontkennen niet dat er fouten zijn gemaakt, maar dat zijn geïsoleerde gevallen die niet de aard van het Israëlische leger weerspiegelen’, zei legerwoordvoerster Avital Leibovich in reactie op het rapport. Het leger acht echter de verzamelde getuigenissen ‘niet geloofwaardig’, omdat ‘ze anoniem zijn en geen details, namen of plaatsen bevatten’. Zelf heeft het leger volgens Leibovich ‘tientallen onderzoeken’ lopen naar mogelijke overtredingen van schietinstructies.

Het referentiepunt voor het Israëlische optreden in Gaza was de oorlog met Hezbollah in Libanon in 2006, zegt Breaking the Silence-oprichter Yehuda Shaul. ‘Het leger moest weer vertrouwen in zichzelf krijgen, en de samenleving weer vertrouwen in het leger. Na Libanon was een overwinning nodig. Het leger had daar tijd voor nodig, en het was daarom zaak dat er zo weinig mogelijk soldaten zouden sneuvelen.’

Breaking the Silence probeert sinds de tweede intifada een maatschappelijk debat aan te zwengelen over het optreden van het leger in de bezette Palestijnse gebieden.

Bekijk een aantal getuigenissen op beeld:
(Windows Media Player)

Interview 1

Interview 2

Interview 3

Interview 4

Interview 5

Interview 6