Schrijver Hafid Bouazza.
Schrijver Hafid Bouazza. © YouTube

Hafid Bouazza: 'Hysterie zit ingebakken in de aard van Arabieren'

In Egypte loopt het dodental met het uur verder op, de varkens Wim en Max zijn naar de slachtbank gebracht en de Palestijnen en Israëliërs doen hard hun best om een uitweg te zoeken uit de jarenlange impasse. Hoe denkt schrijver Hafid Bouazza hierover?

U heeft altijd sceptisch tegenover de Moslimbroeders gestaan. Vindt u dat ze nu hun verdiende loon krijgen?
'Oh nee, zeker niet! Dan zou ik dezelfde gedachte koesteren als die van de Moslimbroeders, namelijk dat geweld ergens toe dient. Ik ben vanaf het begin af aan heel duidelijk geweest: de 'Arabische Lente' is geen lente. Dat blijkt nu eens temeer. Het is zo'n twee jaar geleden dat Mubarak is afgezet en na één jaar presidentschap werd Morsi verdreven. Dat vind ik geen goed teken. Wat mij betreft was de Moslim Broederschap nog vier jaar aangebleven en waren er nieuwe verkiezingen gekomen. Die hadden ze denk ik niet gewonnen. Je ziet nu dat het volk in een soort roes van opstand is gekomen. Ze hebben door dat ze met een gewelddadige opstand iets teweeg kunnen brengen. Het ontbreekt aan een democratische mentaliteit.'

En van dat gebrek aan een democratische mentaliteit zijn nu zowel Moslimbroeders als christenen het slachtoffer?
'Er zijn ongeveer 17 koptische kerken in brand gestoken. Vreemd dat daar zo weinig aandacht voor is. Israël heeft in een geheime operatie 19 joden uit Jemen gehaald omdat de terroristische dreiging daar almaar toenam. Israël ligt constant onder vuur, maar ze zorgen in ieder geval wel dat hun mensen in veiligheid worden gebracht. De christenen in Egypte zijn nu slachtoffer van maffe hysterie. En de paus houdt zich stil.'

Want de paus moet een vliegtuig sturen om de christenen in veiligheid te brengen?
'Dat ook weer niet, maar hij kan zich in elk geval uitspreken. Misschien is hij te druk met voeten wassen.'

Niet alleen de christenen zijn slachtoffer van de hysterie, ook Moslimbroeders zelf. Onder hun aanhang zijn de meeste doden te betreuren.
'Het toont de aard van het beestje. Ik wil niet generaliseren, maar het martelaarschap en de hysterie zitten ingebakken in de aard van de Arabieren. Ik merk dat ook een beetje bij mezelf, maar onder de Nederlandse invloed is het scherpe randje er wel vanaf. Om nog even terug te komen op de Moslimbroeders: ik denk dat ze erbij gebaat zijn dat het geweld doorgaat. Op deze manier kunnen ze zich aan de wereld presenteren als slachtoffer.'

Dat zijn ze in zekere zin toch ook?
'Ja, maar dat hadden ze niet hoeven zijn. Ze hebben elke mogelijkheid die ze is aangeboden verworpen. Een mandaat voor nieuwe verkiezingen bijvoorbeeld. Het hoofd van de Moslim Broederschap liet op Twitter weten dat ze een vreedzame oplossing zoeken, terwijl er nu al gesproken wordt van 525 doden. Ik sta niet achter een bloedbad. Zó Arabisch ben ik nu ook weer niet. Arabieren zijn geen pragmatisch volk, terwijl juist pragmatisme ze zou helpen. Misschien moeten ze wat minder vlees eten, dan zouden ze ook wat minder opgefokt zijn.'

Over vlees gesproken: Max en Wim, de twee varkens die vijf maanden lang door de Tostifabriek zijn vetgemest, zijn vanmiddag naar de slachtbank gebracht. Ze worden nu verwerkt tot tosti's. Zou u daar graag een hapje van nemen?
'Ik vind een ham-kaas tosti met een biertje hartstikke lekker. Het initiatief is bovendien erg leuk. Op deze manier laat je mensen weten waar vlees vandaan komt. Het toont ook de hypocrisie aan van mensen die wel vlees eten, maar niet willen weten dat daar een dier achter zit.'

'Als kind werd ik door mijn vader wel eens meegenomen naar het abattoir in Montfoort, waar je islamitisch kon slachten. Ik moest dan van mijn vader het schaap vasthouden. Dat maakte me ontzettend bang. Mijn vader vond me daardoor geen echte man. Op het moment dat het beest aan een haak op zolder hing en mijn moeder het met de heerlijkste kruiden ging grillen, was ik helemaal van mijn aanvankelijke weerzin af.'

'Je moet mensen bewust maken, maar zonder daarvoor de zweep te gebruiken. Mensen die alleen diervriendelijk vlees eten zijn meteen zo sektarisch, zo ideologisch. Daar heb ik niets mee. Door de Tostifabriek staan mensen zo misschien wel twee minuten stil voordat ze een hapje van hun tosti nemen. Goede zaak.'

Iets zwaardere kost: hoe denkt u over de onderhandelingen tussen de Israëliërs en de Palestijnen. Is er hoop op enige verbetering?
'Ik heb er een hard hoofd in. Israël heeft in verschillende overleggen blijk gegeven concessies te willen doen. Maar zolang Hamas zo'n grote invloed heeft, is er geen enkele hoop op een vreedzame oplossing. Daarnaast heb je de kolonisten die zich op het Oude Testament beroepen. Ik zie het somber in. Het beste zou een staakt-het-vuren zijn. Dat er onvoorwaardelijk wordt besloten om geen geweld te gebruiken. Maar Abbas is geen doortastende leider..'

Netanyahu wel?
'Dat is een klootzak, maar wel een goeie klootzak. Hij weet de belangen van de Israëliërs goed te behartigen. Het idee was ooit dat Palestijnen hun voordeel zouden doen van de technologische en agrarische vooruitgang van de Israëliërs. De vooruitstrevende kennis van de Israëliërs zou Palestina tot een bloeiend gebied maken. T. E. Lawrence zei het al in zijn Seven Pillars of Wisdom: Joden zouden Palestijnen in de moderne tijd trekken. Hij geloofde in een bloeiende Arabisch-Joodse staat. Helaas is het daar niet van gekomen.'

Wat ging er mis?
'Ik denk dat veel mensen onderschatten hoe zeer de onmin tegen de joden islamitisch bepaald is. Joden zouden zich niet aan verdragen hebben gehouden, ze zouden profeet Mohammed hebben proberen te vergiftigen, ze wilden de profeet niet erkennen - dat soort ideeën zijn heel diepgeworteld bij Arabieren. Ik zeg altijd: als de Palestijnen niet hadden bestaan, dan hadden de Arabieren ze wel uitgevonden. Arabieren zien zichzelf graag als slachtoffer. De profeet zei zoiets als: de islam begon als vreemdeling en zal altijd een vreemdeling blijven. Hulde dus aan mijn trouwe volgelingen!'

Iets heel anders: Lowlands roept zijn bezoekers op om foto's te maken van ongure types die mogelijk tentjes leegroven. Een geoorloofde methode?
'Foto's van allemaal getinte mannen zeker? Haha. Ik had hier nog niet van gehoord eigenlijk, maar zolang de wet niet wordt overschreden en er niet wordt opgeroepen tot lynchpartijen, dan lijkt me dat een geoorloofde methode.'

U heeft geen Facebook hè? Dan bent u vast een gelukkig mens: onderzoekers zijn namelijk tot de conclusie gekomen dat veelvuldig gebruik van Facebook een beetje ongelukkig maakt.
'Dat verbaast me niets. Niemand heeft me ooit in één zin kunnen overtuigen waarom ik een Facebook-profiel zou moeten aanmaken. Als ik vraag wat Facebook is, zeggen mensen: je kunt boodschappen op elkaars profiel achterlaten. Nou, daarvoor pak ik wel gewoon de telefoon, of ik stuur een mail. Ik zit ook niet op Twitter. Je moet wel een heel groot ego hebben om te denken dat mensen zitten te wachten op jouw inzichten terwijl je Knevel & Van den Brink aan het kijken bent.'

'Mensen verwarren het medium vaak met het doel van iets. Facebook heeft nooit beloofd om mensen gelukkig te willen maken. Van boeken lezen word je ook niet per se gelukkig. Dat geldt ook voor persoonlijk contact. Er is altijd concurrentie, altijd strijd. Dat is niets nieuws onder de zon.'

Over welk nieuwsfeit moeten we het zeker nog even hebben?
'Rapper Sjors, bekend van Man Bijt Hond, komt binnenkort met een nieuwe single. Vandaag gaf hij een telefonisch interview, dat werd afgebroken omdat zijn moeder op de achtergrond riep dat de 'arwtensoep' koud werd. Nee hoor, ik vind niet dat hier sprake is van leedvermaak. Die jongen is niet achterlijk. Toen ze hem vandaag tijdens het interview vroegen of hij een stukje van zijn single wilde zingen, zei hij: 'Nee, dat mag niet van mijn management, dan is de verrassing weg.' Als mensen al om hem lachen, dan is dat eerder uit sympathie dan uit leedvermaak. En de mensen die hem wel uitlachen, zijn gewoon zware zieligerds.'

Dit is aflevering 144 van de dagelijkse rubriek 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.