Al-Qaida-topman al-Zawahiri leidde de conference call.
Al-Qaida-topman al-Zawahiri leidde de conference call. © AFP

'Aanleiding terreuralarm was conference call van leden al-Qaeda'

De aanleiding voor de Verenigde Staten om ambassades en diplomatieke posten in het Midden-Oosten te sluiten, was niet zomaar een telefoongesprek tussen twee al-Qaeda-topfiguren, maar een conference call met meer dan twintig deelnemers van zowat alle lokale al-Qaeda-afdelingen ter wereld. Dat schrijft The Daily Beast op basis van anonieme bronnen bij de Amerikaanse inlichtingendiensten.

Maandag berichtte persbureau AP dat de Verenigde Staten een telefoongesprek hadden onderschept tussen al-Qaeda-leider Ayman al-Zawahiri en de Jemenitische topman van de terreurorganisatie, Nasser al-Wuhayshi. Dat gesprek zou de directe aanleiding geweest zijn voor het wereldwijde terreuralarm en het sluiten van ambassades in 22 landen.

Meer dan 20 deelnemers
Nu zeggen bronnen binnen de Amerikaanse inlichtingendiensten dat het telefoongesprek niet twee deelnemers had, maar eerder het tienvoud. Meer dan 20 al-Qaeda-topleden en vertegenwoordigers van lokale afdelingen van het terreurnetwerk zouden deelgenomen hebben aan iets wat als 'de raad van bestuur van al-Qaeda' omschreven kan worden: een conference call onder leiding van al-Zawahiri. Leiders van de Nigeriaanse moslimsekte Boko Haram, de Pakistaanse taliban, al-Qaeda in Irak, het Algerijnse al-Qaeda in de islamitische Maghreb en kleinere afdelingen zoals al-Qaeda in Oezbekistan, allemaal belden ze in vanuit hun thuislocatie.

De VS had al eerder gesprekken tussen al-Zawahiri en al-Wuhayshi afgeluisterd, maar dit gesprek zou bij de Amerikanen - nog steeds volgens de anonieme bronnen - een 'sense of urgency' hebben opgewekt en de drastische beslissing tot het sluiten van de ambassades hebben veroorzaakt.

 
Het is niet onmogelijk dat al-Qaida ook Tel Aviv kan raken
Anonieme Amerikaanse veiligheidsfunctionarissen

Zeldzame inkijk
De onderschepping van de conference call geeft de Amerikanen bovendien een zeldzaam beeld van hoe al-Zawahiri zijn terreurnetwerk beheert, met afdelingen in Afrika, het Midden-Oosten en Zuid-West- en Zuid-Oost-Azië. Zo zouden er ook vertegenwoordigers deelgenomen hebben van de afspirantafdeling 'al-Qaeda in de Sinaï-woestijn'. Net die aanwezigheid zette de VS ertoe aan om ook zijn ambassade in het Israëlische Tel Aviv te sluiten. 'Deze afdeling heeft al getoond dat ze raketten kunnen afvuren op de stad Eilat, het lijkt ons niet onmogelijk dat ze ook Tel Aviv kunnen raken', zo verantwoordde een van de bronnen de beslissing.

Tijdens de vergadering zou al-Zawahiri bovendien aangekondigd hebben dat al-Wuhayshi gepromoveerd was tot de 'algemeen manager' van al-Qaeda. Met die positie zou hij de controle krijgen over alle lokale afdelingen in de hele moslimwereld. Er zou ook vaag gesproken zijn over een aanslag en de voorbereidingen ervan.

'Al-Qaeda niet verzwakt'
Amerikaanse congresleden zien in de conference call een bewijs dat de top van al-Qaeda helemaal niet verzwakt is door Amerikaanse drone-aanvallen in Pakistan, zoals president Barack Obama beweert, terwijl wel de andere afdelingen steeds sterker worden. Volgens Republikeins senator John McCain versterken niet enkel de lokale afdelingen zich, maar verzet bijvoorbeeld ook de al-Qaeda-top in Pakistan zich steeds meer. 'Het hart van het terreurnetwerk lijkt zichzelf opnieuw te kunnen opbouwen, en zelf de lokale afdelingen te kunnen aansturen.'