De Man door Europa.
De Man door Europa. © Phile Deprez

Selectie elf voorstellingen voor Theaterfestival 2016 bekend

De elf geselecteerde voorstellingen voor het Theaterfestival 2016 zijn bekend. Juryvoorzitter Mingelen: 'Alsof ik in een snoepwinkel stond.'

De marathonvoorstelling Borgen is een van de elf theaterproducties die zijn geselecteerd voor het Theaterfestival 2016. 'Een negen uur durende rollercoaster waarin het publiek een gróót event voorgeschoteld krijgt, onnavolgbaar', aldus de jury van het festival, die afgelopen weekend in slotberaad bijeenkwam. De elf geselecteerde voorstellingen behoren volgens de jury tot het beste wat het afgelopen seizoen te bieden had. Naast Borgen zijn nog vier producties voor de grote zaal, vijf voor de kleine zaal en één locatievoorstelling gekozen.

In de keuze van de jury valt op dat de voorstellingen voor de grote zaal keurig verspreid zijn over de grote Nederlandse en Vlaamse gezelschappen. Toneelgroep Amsterdam (Kings of War), Noord Nederlands Toneel (Borgen), Nationale Toneel (De Revisor), Theater Utrecht (Een soort Hades) en NTGent (Dit zijn de namen). De selectie voor de kleine zaal is verrassend en bevat vooral voorstellingen van jonge makers. Ze gaan over onderwerpen als het huidige Europa en eenzaamheid in het moderne tijdsgewricht.

Onder leiding van Ferry Mingelen

De achtkoppige jury stond dit jaar voor het eerst onder voorzitterschap van politiek journalist en commentator Ferry Mingelen. Eerdere voorzitters waren onder anderen journaliste Clairy Polak, schrijver Arthur Japin en voormalig acteur en D66-politicus Boris van der Ham. Mingelen: 'Ik heb er zeer van genoten, het was alsof ik in een snoepwinkel stond en gratis allerlei lekkers mocht uitzoeken. Het afgelopen jaar heb ik een enorm aanbod aan zeer uiteenlopende voorstellingen gezien. Ik had geen idee hoe gevarieerd het theater hier is. Hoewel ik regelmatig naar theater ga, voornamelijk in Den Haag, ben ik natuurlijk ook gevraagd als uithangbord van de jury.'

Volgens Mingelen heeft de jury vooraf geen rode draad of thematiek bedacht waarop werd geselecteerd. 'Wij kozen voor voorstellingen van hoge kwaliteit. Ze moesten hoe dan ook goed gemaakt en interessant zijn. Over macht en politiek, vroeger en nu, gaat het bijvoorbeeld in zowel Borgen als Kings of War als in De Revisor. In De Man door Europa onderzoekt Lucas de Man met moderne middelen hoe het er in Europa voorstaat en Dit zijn de namen van NTGent gaat over de vluchtelingenproblematiek.'

Een interessante wereld

In de wereld van politici regeert de tweet van de grote bek, terwijl ze veel beter naar voorstellingen kunnen gaan

Ferry Mingelen

Mingelen hoopt vurig ook komend seizoen juryvoorzitter te blijven. 'Ik ben als buitenstaander begonnen in een gezelschap van kenners. Maar het bracht mij wel in een interessante, nieuwe wereld. Het politieke bedrijf snap ik helemaal, iedere nuance en iedere tussenzin weet ik te plaatsen. In het theater is dat lastiger: moet ik het zo kunnen begrijpen of moet ik eerst de handleiding lezen of het nagesprek bijwonen? Dat heb ik me vaak afgevraagd. Wat mij opviel is dat ik niet één politicus in het theater heb gezien. In hun wereld regeert de tweet van de grote bek, terwijl ze veel beter naar voorstellingen kunnen gaan waarin met vakmanschap en verbeelding inzicht wordt gegeven. Als het in politiek over kunst gaat, gaat het vooral over subsidies en bezuinigingen. Politici zouden minder moeten tweeten en meer naar theater moeten gaan.'

De elf geselecteerde voorstellingen zullen voor een groot deel te zien zijn op het Theater Festival dat in september in een aantal Amsterdamse theaters plaatsvindt en op 11 september wordt afgesloten met het Gala van het Nederlandse Theater.

De selectie (met jurycommentaar)

Grote zaal

Een soort Hades van Lars Norén door Theater Utrecht.

'In Thibaud Delpeuts regie wordt een soort hiernamaals getoond waarin de mens stelselmatig met zijn gektes doorleeft. Her en der verspreid over het toneel vinden de kleine en grote, menselijke drama's plaats, soms absurd en innemend, maar ook diep tragisch.'

De Revisor van Gogol door het Nationale Toneel.

'Regisseur Theu Boermans pakt uit met een ingrijpende bewerking van Gogols beroemde satire. Zijn Revisor is prachtig toegesneden op het hier en nu, met heerlijk herkenbare ploeterende personages die het met zichzelf toch steeds wat beter voor hebben dan met de ander.'

Dit zijn de namen naar Tommy Wieringa door NTGent.

'Een gladde, hoge halfpipe waar je bovenop probeert te klimmen: zo verbeeldt NTGent schrijnend de hoop en werkelijkheid van een vluchteling. Dwangmatig beklimmen de acteurs de steile wand als ontheemden op weg naar het beloofde land. Ook de toeschouwer ontkomt niet aan de beklemmende tragiek van dit lijdensverhaal.'

Borgen naar de tv-serie van Adam Rice door Noord Nederlands Toneel.

'Ola Mafaalani heeft in Borgen haar ideale verbeelding gevonden van haar wens een stuk te maken over vrouwen aan de macht. De spagaat die zij maken tussen hun idealen en de tol die ze op privéterrein moeten betalen wordt daarin voelbaar gemaakt.'

Kings of War naar William Shakespeare door Toneelgroep Amsterdam.

'Toneelgroep Amsterdam zet in regie van Ivo van Hove haar ensemble op superieure wijze in bij Kings of War, een scherpe analyse van machtsstructuren. Volledig verstrikt in netwerken van adviseurs en machtsgekonkel raken Henry V, Henry VI en Richard III steeds verder verwijderd van realiteitsbesef, om uiteindelijk in een nietsontziende geweldsspiraal terecht te komen.'

Tekst gaat verder onder de afbeelding.

Kleine zaal

De Familie Mansøn door Lars Doberman/Orkater/De Nieuwkomers.

'Voor De Familie Mansøn liet muziektheatercollectief Lars Doberman zich inspireren door levende legende, muzikant en seriemoordenaar Charles Manson. In een hallucinerende muzikale trip wordt de toeschouwer meegenomen in de waanzin van de verwrongen geest van Manson.'

De Wilde Eend van Henrik Ibsen door Liliane Brakema.

'Vrij naar Ibsen in de bewerking van Simon Stone weet de net afgestudeerde Brakema in een toneelstuk van slechts één uur de essentie van De Wilde Eend treffend te vatten. In een decor van water, krukjes en lampen wordt een verbeelding gecreëerd van verborgen smart en door de ziel snijdende conflicten.'

They are just kids door Toneelgroep Oostpool.

'Via het leven van zangeres Patti Smith en fotograaf Robert Mapplethorpe wordt in een frisse regie van Marcus Azzini niet alleen een inkijk in een tijdperk getoond, maar ook een manier waarop jonge mensen op zoek gaan naar een ander leven, nog steeds.'

De Man door Europa door Stichting Nieuwe Helden/Het Zuidelijk Toneel.

'Lucas De Man maakte een reis door Europa, in zeventien steden interviewde hij denkers en visionairen die staan voor verandering. Via documentair videomateriaal haalt De Man in het theater een wereld aan ideeën binnen, aanstekelijk gebracht in een essayistische vorm.'

De Lady Macbeth uit het district Mtsensk door De Hotshop /De Warme Winkel.

'In regie van Jeroen De Man laat deze productie op duistere, maar zeker ook op hilarische wijze de Russische verveling ontaarden in een grotesk drama. De vijf jonge spelers leveren een opmerkelijk prestatie met hun vitale spel en vele dubbelrollen.'

Locatie theater

Helpdesk door Wunderbaum.

'Acteursgroep Wunderbaum schetst in Helpdesk een humorvol en tegelijkertijd indringend portret van menselijke eenzaamheid en vervreemding in een maatschappij waarin prestatiedrang en individualisme hoogtij vieren.'