1363165
Filmposter Project X.

'Ook Facebook verantwoordelijk voor escalatie als in Haren'

In de film Project X geven drie nerds een feest. Het nieuws daarover verspreidt zich als een lopend vuurtje door hun school. De halve stad komt opdagen en het loopt compleet uit de hand. De Britse krant The Guardian noemde de film de 'wildste partyfilm ooit'. Geen wonder dus dat de film navolging kreeg. En dankzij Facebook valt zoiets ook te regelen.

Toen de Harense Merthe per ongeluk vergat in te stellen dat het Facebook-evenement voor haar sweet sixteen-party besloten was, kwamen enkele lollige Facebook-vrienden van Merthe op het idee de uitnodiging door te sturen naar hun vrienden. Het verjaardagspartijtje werd 'Project X Haren' en de associaties met een losgeslagen wild feest leidde tot een hype. Vrijdag hadden dertigduizend mensen op de Facebook-uitnodiging gereageerd. Het feestje ging viral, het verspreidde zich als een virus als mond-tot-mondreclame versterkt door internet.

Heilige graal
Niet elke openbare uitnodiging voor een feestje 'gaat viraal'. Wie het recept voor een viral kan ontrafelen, heeft goud in handen: het is de heilige graal van de marketing. Als onontbeerlijke ingrediënten gelden authenticiteit en originaliteit; het momentum moet er zijn, er is vaak humor in het spel en ook toeval speelt een rol. Vooral als media het oppikken, kan de viral een hoge vlucht nemen.

Merthes feestje had het momentum van de film Project X, die in maart in de Nederlandse bioscoop kwam. Onder meer in Duitsland, Australië en de VS heeft de film al tot navolging geleid. In de Amerikaanse staat Texas werd een huis vernield door losgeslagen tieners. Schade: 100 duizend dollar (77 duizend euro). De beelden van die avond vertonen grote overeenkomst met de film: jongeren werden dronken, klommen op huizen, er ontstonden brandjes en het liep volledig uit de hand.

In Duitsland hebben ze inmiddels veel ervaring met Facebookfeestjes. In 2009 werd het waddeneilandje Sylt op zijn kop gezet. Een 26-jarige jongen had een feest aangekondigd om zijn verbroken relatie te vieren. Vijfduizend 'feestgangers' veroorzaakten relletjes. Vorig jaar juni kreeg de Duitse Thessa 1.600 jongeren op de stoep met drank, taarten en cadeaus. In juni van dit jaar kwamen bijna duizend mensen af op het feestje van bewoners van een appartementencomplex in Giessen.

Strandfeest
Toen de 20-jarige Matthias afgelopen juli via Facebook opriep tot een strandfeest, was de maat voor de Duitse autoriteiten vol. De betrokken gemeente vaardigde een verbod uit, zette 283 man in en een helikopter. Er kwamen niet meer dan 150 mensen. Matthias kreeg een flinke boete: 227.052 euro.

In Duitsland gaan stemmen op om sociale netwerken aansprakelijk te stellen. Reinhold Gall, minister van Binnenlandse Zaken van de Duitse deelstaat Baden-Württemberg, wil de politiewet aanpassen. Volgens hem hebben bedrijven die communicatiemiddelen als Facebook beschikbaar stellen de morele plicht grenzen te stellen aan het gebruik ervan.

Haren is ook in Duitsland in het nieuws. In een reactie op de rellen riep Minister Ilse Aigner van Consumentenbescherming zondag Facebook op tot maatregelen: 'Facebook is medeverantwoordelijk voor zo'n escalatie omdat het concern niet bereid is de privacy-instellingen te verbeteren.'