Halbe Zijlstra.
Halbe Zijlstra. © ANP

Zijlstra: geen wereldwijd recht op asiel

VVD-fractievoorzitter wil af van Vluchtelingenverdrag

VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra wil af van het Vluchtelingenverdrag. Op die manier wil hij tegengaan dat vluchtelingen uit de hele wereld hier asiel kunnen vragen. Hij wil dat recht beperken tot de eigen regio.

Interview

Op een sluipende manier bedreigt de islamitische terreur de westerse democratie, zegt Halbe Zijlstra (+), fractieleider van de VVD . 'De politieke correctheid neemt toe.'

In een gesprek met de Volkskrant zegt hij dat Nederland het zogeheten protocol van 1967 buiten werking moet stellen. Het Vluchtelingenverdrag dateert van 1951. Daarin staat dat je als vluchteling recht hebt op opvang in de eigen regio.

In 1967 zijn er dingen veranderd. Onder meer dat een vluchteling asielrecht heeft in de hele wereld. 'Daar moeten we vanaf', zegt Zijlstra. 'Het grappige is dat we dat in Europa hebben geratificeerd, maar de rest van de wereld heeft dat niet gedaan. Dus de hele wereld kan hier asiel aanvragen, maar andersom kan dat niet. We kunnen in Europa niet de problemen van de hele wereld oplossen.'

Nederland kan het protocol van 1967 deratificeren, aldus Zijlstra. Dat moet wel in Europees verband gebeuren, aangezien Nederland via het Europees Verdrag alsnog aan het Vluchtelingenverdrag gebonden is. Zijlstra wijst op het VVD-plan van zijn fractiegenoot Malik Azmani, waarin vluchtelingen alleen nog in de regio worden opgevangen. Tot nu toe weersprak de VVD dat beperking van het Vluchtelingenverdrag daarvoor noodzakelijk is.

'De rest van de wereld is door internet en de media veel dichterbij gekomen, dan toen dit verdrag werd gesloten. In 1967 wisten ze in Afrika en het Midden-Oosten niet precies wat er in Europa gebeurde. Ze kunnen met vliegtuigen of op een andere manier deze kant op komen, en ze kómen.' Zijlstra vindt het 'volslagen begrijpelijk dat ze komen. Maar we moeten ons beleid aanpassen, anders is het onhoudbaar.'

Het probleem is dat landen als Pakistan, Turkije en Libanon niet meewerken, omdat ze al veel meer vluchtelingen hebben opgenomen dan wij

Thomas Spijkerboer, hoogleraar migratierecht (Vrije Universiteit)

Volgens hoogleraar migratierecht Thomas Spijkerboer (Vrije Universiteit) is Zijlstra's interpretatie van het verdrag van 1951 onjuist. Dat verdrag richtte zich immers specifiek op de miljoenen vluchtelingen die sinds de Tweede Wereldoorlog Europa overspoelden. Zo werden in het verdrag alleen vluchtelingen erkend die voor 1 januari 1951 waren geregistreerd. 'Met die bepalingen probeerden we te bereiken dat klassieke immigratielanden als Amerika ook Europese vluchtelingen zouden opnemen. In 1967 was dat probleem minder acuut geworden en kon het verdrag voor alle vluchtelingen gelden.'

Volgens Spijkerboer ligt het werkelijke probleem niet in de verdragen maar in de internationale politieke verhoudingen. 'Opvang in de regio is al 35 jaar ons staande beleid. Het probleem is dat landen als Pakistan, Turkije en Libanon niet meewerken als wij migranten terug willen sturen, omdat ze al veel meer vluchtelingen hebben opgenomen dan wij. Door te morrelen aan het protocol zet je de onderhandelingen met die landen onder druk. Ik denk echt dat je je hiermee in de voet schiet.'

Ook de Tilburgse hoogleraar vreemdelingenrecht Anton van Kalmthout ziet weinig heil in de VVD-strategie. '90 procent van de vluchtelingen wordt al in de regio opgevangen. Landen als Turkije en Libanon kun je niet opzadelen met nog eens een miljoen vluchtelingen. Temeer omdat het Westen verzaakt met voldoende steun om die opvang enigszins menselijk te maken. Als je in de opvang niet het minimale biedt, blijven ze komen. Dan kun je wel het verdrag wijzigen, maar het enige wat je daarmee bereikt is een gigantisch illegalenprobleem.'