Een moeder met haar kind.
Een moeder met haar kind. © An-Sofie Kesteleyn / de Volkskrant

Zo geweldig is het hebben van kinderen niet

Geachte redactie

De ingezonden lezersbrieven van zaterdag 25 februari.

Brief van de dag: Menig moeder is jaloers op onze situatie

Wat een larmoyant stuk van Maartje Luif over kinderloosheid! Als je als vrouw gedoemd bent tot kinderloosheid, dan behoor je blijkbaar tot de ongelukkigste schepselen op aarde. Is het hebben van kinderen nou echt zo geweldig?

Heerlijk zo een zwangerschap gedomineerd door dagelijkse misselijkheid en ander ongerief. En dan die allerheerlijkste bevalling met haar weeën en verschrikkelijke pijnen. En na de bevalling geen tijd om bij te komen: elke nacht zes keer uit de veren om de baby te voeden. En dan hebben we het nog niet eens over een mogelijke bevallingspsychose of op iets langere termijn een bevallingsdepressie. En je zit er helemaal aan vast, aan dat kleine mormel: veel van wat je leuk vond en graag deed daar is geen tijd meer voor, de kleine gaat voor!

De kindertijd kan nog zijn aardige momenten kennen, alhoewel ook kinderen grote mensen in de dop zijn en lang niet altijd van die lieverdjes zijn, met name tegenover andere kinderen. Al die tijd zorgen over de vraag of het inkomen wel voldoende is om aan alle wensen en noden van de kleine tegemoet te komen. En of er wel een behoorlijk dak boven het hoofd is.

Maar dan, dan komt die heerlijke puberteit! Angst en zorgen of het nageslacht wel een beetje in het gareel blijft lopen en niet aan uitspattingen of drugs ten onder gaat. Mogelijk moet hulp gevraagd worden om de puber nog enigszins in de pas te laten lopen en met enig succes de middelbare school te laten doorlopen. En dan als financiële klap op de vuurpijl: de studietijd. Ouders kunnen zich kromwerken voor de maatschappelijke toekomst van hun kroost.

Zoals u al begrepen hebt, heb ik willens en wetens geen kinderen gewild. En ik heb een prachtig leven gehad. Ben heerlijk vrij geweest om te doen wat ik echt leuk vond. Gelukkig heb ik mij in financieel opzicht altijd zelfstandig kunnen behelpen zonder hierin afhankelijk te zijn van een man. Maartje, pak de mogelijkheden van jouw situatie met beide handen aan en treur niet over de onmogelijkheden! Menig moeder met kinderen is heimelijk jaloers op onze situatie!

Maaike van Gilst, Dieren

Maartje, pak de mogelijkheden met beide handen aan en treur niet over de onmogelijkheden!

Hoezo teleurgesteld?

Ik begrijp niets van mensen die bij de vorige verkiezingen PvdA of VVD hebben gestemd en dat nu niet meer willen doen omdat de partij van hun keuze de eigen idealen verloochend zou hebben. Ik heb PvdA noch VVD gestemd, maar ik heb de stellige indruk dat deze twee partijen er behoorlijk in zijn geslaagd samen te werken en ervoor gezorgd hebben dat Nederland voor de meeste mensen nog steeds een zeer aantrekkelijk land is om in te wonen.

Ik begrijp niets van al die teleurgestelden omdat hun ontevredenheid hét voedsel is voor machtswellustelingen als Wilders, Erdogan, Poetin en Trump. Wat is er in hemelsnaam zo goed, wat ze doen bestaat vooral uit het verdachtmaken, bedreigen en zelfs onderdrukken van andersdenkenden ter meerdere eer en glorie van zichzelf.

Ik vind het beschamend dat zoveel mensen enthousiast zijn over egotrippers die doen alsof het prijzenswaardig is geen rekening met anderen te houden en die niet bereid zijn water bij de wijn te doen wanneer er overduidelijk velen zijn die een andere mening zijn toegedaan. Mijn stem gaat naar de partij die het best laat zien dat belangrijke maatschappelijke vraagstukken haast per definitie vragen om nuance, overleg en compromis.

Jaap de Jonge, Amsterdam

Het CDA de grootste

Laat Buma maar aantonen dat hij een verbindend en moreel leider is

Sybrand Buma zendt de laatste tijd de boodschap uit dat hij verwacht dat het CDA 15 maart 2017 de grootste wordt, dat hij zal opereren als verbindend leider en hij bepleit een morele revolutie. Of het CDA onder leiding van Buma de grootste wordt, of hij een verbindend leider is en of hij een moreel leider is: dat is niet zeker.

Dat de kiezers in 2002 van het CDA de grootste partij maakten, was een initiatief van de kiezers zelf en niet in opdracht van Balkenende. En laat Buma eerst maar eens aantonen dat hij een verbindend en morele leider is, Rutte aanvallen is niet genoeg.

Gerrit Hartholt, Dedemsvaart

Wilders en debat

Martin Sommer kan toch niet serieus menen dat Geert Wilders in de Tweede Kamer trouw zijn hoofdtaak uitoefent door altijd het debat aan te gaan. Volgens Van Dale is een debat een 'gedachtewisseling, bespreking van het voor en tegen'. Ik zie Geert slechts provocerende uitspraken doen en collega- Kamerleden beledigen, zonder inhoudelijk op ze te reageren. Bij ons thuis heet dat warme lucht verplaatsen en afzeiken.

Wim Dijkhuizen, Scheveningen

Levenseindebegeleider

De rol van de levenseindebegeleider is faciliterend

De opmerkingen in het interview over de regierol van de levenseindebegeleider kloppen niet. In mijn wetsvoorstel heeft de levenseindebegeleider niet de regie. Dat is altijd en op ieder moment degene met het verzoek om een stervenswens.

De rol van de levenseindebegeleider is faciliterend: deze voert de gesprekken hierover. Als het moment daar is dat degene die het verzoek heeft gedaan weloverwogen tot zelfeuthanasie wil overgaan, dán pas gaat de levenseindebegeleider het middel bij de apotheek ophalen. Er is dus geen sprake van 'bewaren' van het middel.

Als degene die het verzoek doet desgevraagd op het laatste moment toch nog afziet van de stervenswens, neemt de levenseindebegeleider het middel weer mee. Dit vanuit het oogpunt van veiligheid. Zo waarborgen we dat derden geen toegang hebben of krijgen tot een dodelijk middel.

Pia Dijkstra, Den Haag

Feike

Naar aanleiding van de opsomming van aparte namen van kinderen in het blad Ouders van Nu door Paul Onkenhout wil ik graag opmerken dat de naam Feike in dit rijtje niet zo past ten opzichte van de rest.

De Friese naam Feike is een eeuwenoude voornaam en in ieder geval in mijn familie verre van apart. Verder lees ik zijn columns (en die van zijn collega's) altijd met veel belangstelling.

Feike J. Agema, Beverwijk

Integratieweigeraars

'Steeds meer peuters naar de voorschool' kopte de Volkskrant dinsdag. Ik miste het woord 'gedwongen' in de kop. Er zijn namelijk veel kinderen, zoals die van mij, die helemaal geen achterstand hebben, maar toch gedwongen naar een voorschool moeten.

In Amsterdam-Noord heeft men namelijk alle peuterspeelzalen omgezet naar voorscholen. Je kunt je kind dus alleen nog maar op een voorschool doen, waar een relatief groot deel van de tijd wordt besteed aan lesprogramma's.

Pedagogen zijn het bijna unaniem eens dat je jonge kinderen gewoon lekker moet laten spelen en niet moet lastigvallen met lesstof. Nu is er een grote groep kinderen die een taalachterstand hebben omdat hun ouders integratieweigeraars zijn en weigeren om zelf goed Nederlands te leren.

Zij spreken hun eigen taal thuis waardoor hun kinderen een enorme taalachterstand ontwikkelen. Dat de overheid weigert om de ouders aan te pakken en in plaats daarvan dit onverantwoorde gedrag faciliteert en kinderen berooft van een deel van hun kindertijd, is al erg genoeg.

Maar dat ze de kinderen van de andere ouders ook dupeert door ze alleen opvang in een voorschool te bieden, is ronduit schandalig!

J. Bonacic, Amsterdam

Koude rillingen

De rillingen lopen je over het lijf bij het lezen van de huiveringwekkende reportage van Jarl van der Ploeg over illegale vuilstort in de omgeving van Napels. Het is verbijsterend dat dit ooit zo ver heeft kunnen komen. Maar hoe?

Ooit gewoon op de manier waarop nu criminelen ook in Nederland de politiek infiltreren. Nederland staat daarin niet alleen: in andere Europese landen is dit verschijnsel al veel eerder opgerukt. Het zuidelijk deel van Frankrijk bijvoorbeeld (wat veel lezers tot de verbeelding zal spreken omdat zij er op vakantie gaan) is er bijna even erg aan toe als grote delen van Italië.

Met name Marseille steekt Napels naar de kroon.

Maarten Scheepmaker, Baillestavy, Frankrijk

PVV en NSB

Mij dunkt dat vergelijking tussen PVV'ers en NSB'ers mank gaat

In een artikel over PVV-kiezers heeft Olaf Tempelman het en passant over 'meerdere historici' die niet verbaasd zijn over hoger opgeleide PVV-kiezers, omdat 'je in de NSB ook veel hoogopgeleiden had'. De meerdere historici worden overigens niet met name genoemd.

Deze passage is moeilijk niet te lezen als een insinuatie dat een PVV-kiezer een soort NSB'er is. Niet gehinderd door een historicusdiploma dunkt mij dat deze vergelijking mank gaat. NSB'ers heulden met de vijand, daar kun je PVV-kiezers niet van betichten.

Johan Duits, Alkmaar

Nagefloten

Mijn reactie op 'wij vrouwen moeten de straat opeisen': vroeger, ja vroeger werd er veel naar me gefloten en gesist. Het ontlokte me meestal een glimlach en een goed gevoel. Ik heb me daar nooit zorgen om gemaakt. Ik ging me pas zorgen maken toen er niet meer naar me gefloten en gesist werd.

Jose Hendriks, Zoetermeer

Chinese Dzjengis Khan

Het Nationaal Militair Museum in Soesterberg wijdt een grote tentoonstelling aan Dzjengis Khan. Professor Ding haalt de Chinese partijleider Mao Zedong aan, die Dzjengis Khan de 'trots van de hemel' noemde. 'Dzjengis Khan is een van de belangrijkste figuren van de Chinese geschiedenis.' Wat acht eeuwen geleden niet lukte, lijkt China alsnog voor elkaar te hebben gekregen: de annexatie van de volksheld van Mongolië. Hij zou zich in zijn graf omdraaien.

Daniëlle Kraft, Haarlem

Ach Europa

De West-Europa heeft een stempel gedrukt op grote delen van de wereld

Samen met de West-Indische Compagnie was de Vereenigde Oostindische Compagnie een van de grote kolonisatoren in voorbije tijden. Ik ben opgevoed met trots over de gedreven handelsgeest van onze voorvaderen.

De laatste jaren, nu de wereld kleiner wordt en ik ook mensen uit andere delen dan mijn eigen prettige hoekje van de wereld tegenkom, begin ik daar wat anders over te denken. De West-Europese wereld - vanuit die hoek bezie ik dit, want dat is mijn leef- en ervaringswereld - heeft een stempel gedrukt op grote delen van de rest van de wereld. Iedereen kan dat voor zichzelf nader invullen. Hoe meer je daar over leest, hoe lelijker dat stempel wordt.

Ik ga me zeker niet, zoals in het artikel wordt geschreven, lopen schamen over wat wij Europeanen de afgelopen honderden jaren hebben uitgespookt op deze wereld. Lijkt me niet erg vruchtbaar. Maar langzaam aan begint het bij mij te dagen hoeveel we hebben kapotgemaakt met onze handelsgeest en met een consumptiedrift, die echt niet alleen van de laatste jaren is. Dat is niet te herstellen. En laten we er niet kinderachtig over doen, de wereldgeschiedenis toont dat de sterkste altijd wint. Maar, we hebben wel de moeilijke taak te durven inzien en aanvaarden wat we hebben gedaan en anderen aangedaan.

Aan veel ellende in de wereld van nu hebben wij als Europeanen en dus ook als Nederlanders aan de basis gestaan. Dus hulde aan deze kritische expositie, waarvan ik hoop dat die een aanzet is tot kritisch en open denken over de absoluut niet roemrijke kanten van onze 'Europese cultuur' en ons 'Europees verleden'.

Victor Helmich, Amsterdam

Dobberneger

Carine Crutzen vindt de verontwaardiging over het woord 'dobberneger' stompzinnig omdat het woord slechts de situatie beschrijft: 'Bootjes met donkere mensen die daar dobberen en wij doen daar niks aan.'

Volgens mij doet het woord veel meer dan neutraal de situatie beschrijven. Er spreekt een superioriteit uit die maakt dat het minder erg lijkt dat juist deze mensen in die boten zitten. Het woord kan het probleem niet aankaarten omdat het zelf wezenlijk onderdeel van het probleem is. Je kunt met een knuppel op alles slaan behalve op de knuppel zelf.

Theo Maassen, Eindhoven

Je kunt met een knuppel op alles slaan behalve op de knuppel zelf

Samuel

Al een paar weken geniet ik van wat Willem Vissers in de Volkskrant-woensdageditie schrijft over zijn autistische zoon Samuel: bijzonder leerzaam én herkenbaar voor velen die in hetzelfde schuitje zitten.

Of het nu gaat om je zoon met autisme, je broer met schizofrenie, je manisch depressieve partner, bijna altijd betekent dit voor de naasten, de familie dat de impact hiervan op hun leefwereld groot is.

Ik zou willen dat meer mensen dat doen: schrijven en vertellen over wat ze in hun dagelijks leven zo al meemaken met hun dierbare naaste met een lichamelijke of psychische beperking. Hoe ze veelal moeten knokken met instanties.

Hoe belastend de bureaucratie is. Wat het alles bij elkaar voor hun leefwereld betekent. Over hun verschillen in beleving. Over wat ze samen blijven doen. Geen gemakkelijke levenstaak.

Ik vind dat deze stukken van Willem Vissers verplichte lesstof moeten zijn voor beroepsopleidingen.

Jan Zandijk, Pijnacker

Dwangarbeid

Stan Meuwese noemt in zijn artikel 'maatschappelijke dienstplicht een vorm van dwangarbeid'. De jeugd van tegenwoordig moet volgens de leerplichtwet naar school tot 18 jaar. Leren is volgens mij ook een vorm van werken. Staat de leerplichtwet gelijk aan dwangarbeid?

Nee? Dan kan er aan die leertijd best een half jaar verplichte kennismaking van het werkveld gekoppeld worden: een half jaar kennis opdoen en meewerken in de meest problematische delen van het werkveld: ouderenzorg, probleemwijken, jeugdzorg, kinderopvang. enzovoorts.

Zo'n half jaar lijkt mij een prachtige afsluiting van het vak maatschappijleer en een prachtig begin voor hun volwassen tijdperk.

Jan Smits, Amersfoort

Denk en allochtonen

Naar aanleiding van een bericht in de Volkskrant over de partij Denk die beweert dat artsen eerder geneigd zijn de stekker eruit te trekken bij patiënten met een migratieachtergrond, voelen wij ons genoodzaakt namens de artsencommissie van Tannet (Turks Academisch Nederlands Netwerk) te reageren.

De Nederlandse gezondheidszorg behoort kwalitatief tot een van de beste in de wereld. Door hardwerkende artsen en medisch specialisten wordt dagelijks met veel persoonlijke aandacht en professionaliteit medische zorg aan iedereen geleverd. Deze zorg wordt geleverd door een beroepsgroep gekenmerkt door diversiteit in afkomst, religie, geslacht en leeftijd.

Dergelijke ongefundeerde opmerkingen kunnen schadelijk zijn voor diezelfde patiënten waar de heer Kuzu voor meent op te komen en ondermijnt hun vertrouwen. Juist omdat in het bijzonder artsen dagelijks geconfronteerd worden met het onderwerp levenseinde, zullen die artsen hier om die reden nooit lichtzinnig over denken en doen. Dergelijke besluitvorming gebeurt op basis van zorgvuldig vastgelegde medische protocollen en altijd in teamverband.

Daarom willen wij laten weten ons niet in het geschetste beeld te herkennen.

Tannet Artsencommissie
Ç. Öztürk, chirurg
A. Uslu, tandarts
I. Bahçe, longarts

Wij willen laten weten ons niet in het door Denk geschetste beeld te herkennen

Artsencommissie van het Turks Academisch Nederlands Netwerk

Preventie, goed idee

Asha ten Broeke legt in de discussie over preventie en gezondheidszorg een niet ter zake doende link. Wat heeft de sterfte onder baby's in zwarte gezinnen in de VS te maken met preventie binnen de gezondheidszorg Nederland?

Achtergestelde inwoners in de VS kunnen vaak inderdaad helaas niets doen aan hun leefomgeving en omstandigheden. De preventie waar op gedoeld wordt in de discussies over gezondheidszorg in Nederland is wel beïnvloedbaar door de potentiële zieke.

Het mooiste voorbeeld van de invloed die je zelf hebt op niet ziek worden, is de keuze die gemaakt wordt tussen roken of niet roken. In Nederland sterven ieder jaar 19.000 mensen aan de gevolgen van roken (bron Nustoppenmetroken.nl). Longkanker is in 70 tot 90 procent van de overlijdensgevallen het gevolg van roken.

Er zullen echt nog een aantal ziektes te benoemen zijn, bijvoorbeeld hart- en vaatziektes, waarop jezelf invloed kunt hebben in welke mate deze zich openbaren.

Het is niet meer dan normaal dat bij de huidige discussie over het beheersbaar houden van de kosten van de gezondheidszorg aandacht aan preventie wordt gegeven.

Harmen Versteeg, Breda

Einde verhaal?

Een werknemer van het lage prijzenconcern Primark moet ondanks vier gebroken ribben op haar werk verschijnen. En in China is de politieke elite slaags geraakt, onder meer vanwege privéondernemers die de beurs uitmelken met voorkennis. Twee voorbeelden van het harde mondiale aandeelhouderskapitalisme. De Volkskrant heeft ons hier de afgelopen jaren in haar sociaal-economische berichtgeving en vele achtergrondverhalen uitstekend over ingelicht.

Maar dan de voorpagina van diezelfde 22 februari. Een stuk over de bijna- overname van Unilever door de bedrijvenpersers van Heinz Kraft. Het ging maar net goed, en Unilever gaat nu zelf doen wat Heinz met het concern van plan was. Maar Unilever wil eigenlijk een duurzaam concern zijn, dat niet op korte rendementstermijn denkt.

Toch kiest het niet voor het optuigen van een beschermingsconstructie tegen ongewenste overnames, meldt verslaggever Peter de Waard. Die zijn verhaal eindigt met: 'Dat zou hebben geleid tot een dalende beurskoers en de populariteit van Unilever bij beleggers schade hebben berokkend.'

Einde verhaal?

Dat lijkt me toch niet, voor een krant die vaak zat heeft betoogd dat we naar een andere economische orde moeten dan die van private equity en flitskapitaal.

Lejo Schenk, Blaricum

Reacties (12)

U hebt javascript nodig om een reactie achter te laten.
Plaats een reactie Nog 600 tekens
  • Harlekijntje -
    Maartje Luif verwoordt op een rauwe en eerlijke manier het gemis van een leven met kinderen. De reactie van Maaike van Gilst vertegenwoordigt haar eigen perspectief op het niet hebben van kinderen, waarmee ze evenzeer recht van spreken heeft, maar het gaat niet aan om andermans pijn weg te redeneren. De neiging begrijp ik wel, want Luifs verhaal kan nogal stigmatiserend overkomen, alsof je als kinderloze de rest van je leven in een zingevingscrisis zit. Uit eigen ervaring kan ik gelukkig zeggen dat dat erg mee kan vallen.
  • junoasahi -
    Maaike van Gilst.....ik hoop dat je,mocht je op latere leeftijd alleen in deze ruige westerse wereld overblijven, je over voldoende creativiteit en een goede gezondheid zult beschikken,want het kan zó maar gebeuren dat ze tóch een keer de deur bij jou moeten gaan forceren omdat er al een aantal weken geen teken van leven omtrent jouw persoontje is waargenomen......iets om over na te denken...
  • WTJGM -
    bemt---Of u betreffende man werkelijk heeft begrepen kan pas achteraf blijken, dus precies zoals bij alle andere partijen het geval is. De ervaringen met die partijen leren ons dat alles beter is dan dat, dus hij krijgt van mij het voordeel van de twijfel.
  • Kees Hamers -
    Mr. Schenk heeft gelijk: Het kapitalisme is als drank: het maakt meer kapot dan je lief is.
  • Lucia Berlijn -
    Wat een weinig emphatische reactie van Maaike van Gilst tav iemand die ongewenst kinderloos is. Ze moet niet treuren maar blij zijn dat haar allerlei narigheid met kinderen bespaard is gebleven. Dat is net zo smakeloos en harteloos als tegen iemand die net een verbroken relatie heeft of weduwe is geworden, alle nadelen van een relatie te gaan opsommen. Iemand die ongewenst kinderloos is, weet echt wel dat het niet altijd makkelijk is om kinderen te hebben en dat het moeilijk kan zijn. Maar het missen van kinderen en een gezin is ook moeilijk en pijnlijk. Daar is niet veel begrip voor.
  • WTJGM -
    Kinderen zijn in peuter-/kleuterleeftijd aandoenlijk, maar dat zijn teckels ook. Verder blijven ze van wieg tot graf een bron van zorg, vooral op gebied van gezondheid, werk, relaties. Eigenlijk zou je het kinderstadium moeten kunnen overslaan, en je beperken tot kleinkinderen, een ideale situatie. In welk geval je zelf de frequentie van contacten bepaalt, doorgaans alleen met de lusten wordt geconfronteerd waar ouders de lasten mogen dragen, en een speciale band ontstaat met veel begrip en zorg over en weer. Desondanks ben ik van mening dat een teckel aan werkelijk alle voorwaarden voldoet.
  • bemt -
    Itt de Jonge, begrijp ik WEL dat mensen die bij de vorige verkiezingen PvdA of VVD hebben gestemd, dat nu niet meer willen doen omdat de partij van hun keuze de eigen idealen verloochend zou hebben. Ik begrijp alleen niet dat een flink deel daarvan uitwijkt naar het onhaalbare alternatief, de man die alles zo goed weet te benoemen, maar er GEEN oplossingen voor biedt. OF oplossingen, die volstrekt irrealistisch zijn. En dat zijn ook geen oplossingen. Er is genoeg andere keuze om het steeds liberale beleid van de afgelopen jaren, dat tot de huidige situatie heeft geleid, te doen keren.
  • daniel37 -
    Zoals opgemerkt: de brief van Van Gilst... nee. Een leven met kinderen is anders, natuurlijk, en kent veel downs. Maar ook veel verterende ups, die Van Gilst voor het gemak maar negeert. Zou ik ook doen, héb ik ook lange tijd gedaan zelfs, want ik ben pas erg laat vader geworden. En ik kan met kennis van veel van het 'vrije leven' à la Van Gilst echt niet zo stellig zeggen dat het een overduidelijk beter is dan het ander. Ik geloof daarom ook niet dat iemand die noodgedwongen een kinderwens moet opgeven gebaat is bij dit eigenlijk zielige groothoudingsverhaal.
  • pbtimmerman -
    @Jaap de Jonge te Amsterdam: Ik ga bij mezelf te rade. Het is niet de coalitie, het zijn niet de compromissen Het is ook nog niet eens zozeer het Kabinetsbeleid dat is gevoerd. Rottenberg heeft eens een keer geopperd dat er iets fout zat in het leiderschap. En ik denk dat hij daar de spijker op de kop sloeg. Ik spreek alleen de PvdA mensen aan: Ik ben als kiezer op de PvdA, en als burger niet 'meegenomen' in de vloedgolf aan vernieuwingen en veranderingen. Dat heeft onzeker gemaakt. dat heeft chagrijn opgewekt. Daar zit de teleurstelling. En dat zal ik laten merken ook.
  • AdeEijk -
    Heb met verbazing de brief van Maaike van Gilst gelezen. Om nu een van de ongelukkigste schepsels op aarde te zijn als je ongewenst kinderloos bent wil ik niet beweren, maar om nou te zeggen dat 'menig moeder heimelijk jaloers is op onze situatie'. U bevindt zich namelijk niet in dezelfde situatie als Maartje Luif want zij heeft een kinderwens en u niet. Is er een vrouw/moeder die jaloers is om ongewild kinderloos te zijn? Uit uw brief is duidelijk te lezen dat u de goede keuze heeft gemaakt om geen kinderen te willen. Ik wens Maartje heel veel succes met het verwerken van haar verdriet.