Turkse Nederlanders vieren in het centrum van Rotterdam de uitslag van het Turkse referendum.
Turkse Nederlanders vieren in het centrum van Rotterdam de uitslag van het Turkse referendum. © ANP

Opinie: Turkse Nederlanders stemden 'ja' door een blinde verliefdheid

Het Turkse ja-kamp viert feest. Niet alleen in Turkije, maar ook hier. Een groot deel van de Turkse Nederlanders stemde zondag 'ja'. Dat komt door een 'blinde verliefdheid' zegt journalist Sinan Can.

'Ik was helemaal niet verrast over deze uitslag. Er is een harde kern Erdogan-aanhangers in Nederland. Dat zijn mensen die één keer per jaar op vakantie naar Turkije gaan, er niet leven, maar wel over het lot en de welvaart van de mensen daar mogen stemmen.

Ik zie hier jonge mensen die bijna gaan huilen als je iets kritisch over Erdogan zegt. Dat is een blinde verliefdheid waar je de gebreken van iemand niet meer ziet. Ze zitten in een roze bubbel: hier is alles slecht, daar is het fantastisch. Daar is een leider die zich druk maakt om ons, als een Turks vadertje Drees. Ze maken zichzelf helemaal gek met het idee dat het geluk misschien 3.000 kilometer verderop ligt.

Een natuurlijke verdedigingsactie is dat we op zoek gaan naar rationele argumenten waarom mensen op Erdogan stemmen. Dan ga je het rijtje af: je miskend voelen, discriminatie, vervreemding enzovoort. Ik geloof dat er een kleine kern van waarheid in zit, maar volgens mij is het iets anders.

Er zijn geluiden dat Turken zich afkeren van de Nederlandse samenleving en dat hun stem een proteststem is. Dat geloof ik niet. Er zijn hier ook hoogopgeleide Turken en studenten die op Erdogan stemmen.

Wat hem aantrekkelijk maakt is dat hij de Turken gek maakt met zijn vergane-glorie-geschiedenis. Hij toont zich een sterke leider met een grote bek die Nederlanders en Duitsers nazi's durft te noemen. Dat vinden zij fantastisch. Maar ook dat hij uit een eenvoudig en conservatief gezin komt, trekt mensen aan. Hij geeft bovendien het gevoel: I'm gonna make Turkey great again.

Turken in Nederland zijn overgeorganiseerd

Maar toch willen de meeste Nederlandse Turken er niet heen. De voorstelling die zij van Turkije hebben, dat er geen problemen zijn, is niet realistisch. Het is een soort Alice in wonderland.

Turken in Nederland zijn overgeorganiseerd. Ik vind dat de Nederlandse politiek met hen om tafel moet. Zij moeten zich afvragen waar al die organisaties goed voor zijn. Ook bij het toekennen van subsidies moet Nederland retestreng worden. Turkse organisaties zelf moeten zich afvragen: waar staan we na 52 jaar migratie in Nederland en waar willen we naartoe? We moeten naar een debat- en zelfreflectiecultuur.'

Sinan Can is onderzoeksjournalist en documentairemaker.