1460593
Model Doutzen Kroes tijdens de show van Victoria Secret afgelopen november. © AFP

Anna Drijver: 'Voor de Victoria's Secret Angel is geil gelijk aan zelfbewust'

Lingeriemerk Victoria's Secret laat ons geloven dat het showen van je lichaam in lingerie het toppunt van emancipatie is. Actrice en schrijfster Anna Drijver verbaast en verbijt zich. 'Ergens heeft het feminisme een afslag genomen waardoor het vrouwelijk zelfbewustzijn is omgevormd in geil en sexy zijn.'

 
De Victoria's Secretshow wordt verkocht als een viering van zelfbewustzijn, maar is in werkelijkheid een opdracht aan alle vrouwen

'We are all lesbians till 11 o'clock', werd er veelvuldig getwitterd toen de Victoria's Secretshow 2012-2013 (vanavond op tv) onlangs werd uitgezonden in Amerika. Even was iedere vrouw verliefd op de Angels.
Lingerieketen Victoria's Secret doet er al jaren alles aan om zijn show meer te laten zijn dan een lingerieshow alleen. Het is een van de grootste en duurste modeshows ter wereld (kosten vorig jaar: 12 miljoen dollar) en de exposure is ongekend.

De show onderscheidt zich in een aantal opzichten van andere modeshows. Zo is er de marketing van de modellen: krijgen de naam 'Angels' en worden veelvuldig naar voren geschoven als rolmodellen voor zelfstandige vrouwen. De campagne rond de show met Angels is immens.

Zelfvertrouwen door een bh
De lingerie van Victoria's Secret is ondergeschikt aan het vrouwbeeld dat de Angels neerzetten. In de vele interviews die ze geven, vertellen modellen over het zelfvertrouwen dat de bh's hun geven. Maar meer nog gaat het in de campagne om henzelf. Bij haute-coutureshows fungeren modellen normaal gesproken als anonieme uitdragers van de visie van de ontwerper, maar niet bij Victoria's Secret. De Angels, onder wie Doutzen Kroes, worden met voor- en achternaam genoemd en zijn de sterren van de show. De bekendste Angels lopen met vleugels, de nieuwere modellen showen bh's gestyled als circusclowntje, klavertje vier, heksje of indiaan.

Bh's stonden ooit voor de ongelijkwaardigheid en de onderdrukking van de vrouw. In 1970 werden ze verbrand bij het standbeeld van Wilhelmina Drucker, de naamgeefster van Dolle Mina. Nu doet de marketing van Victoria's Secret het omgekeerde en laat ons geloven dat het toppunt van vrijgevochten en zelfverzekerd zijn, het showen van je lichaam in lingerie is. Ergens heeft het feminisme een afslag genomen waardoor het vrouwelijk zelfbewustzijn is omgevormd in geil en sexy zijn.

Kritisch
We moeten onszelf op een sexy manier tonen, omdat we daar als vrouw gelukkig van worden. Hoe werkt dit mechanisme? De Angels krijgen erkenning van vrouwen. Het is niet ondenkbaar dat erkenning van andere vrouwen voor vrouwen het belangrijkst is. Mannen zijn lang niet zo kritisch over vrouwenlichamen als vrouwen. Waarom oogst de dunne sexy vrouw respect bij andere vrouwen? Wellicht omdat ze doorzettingsvermogen toont ('Ik kan diëten') en onafhankelijkheid ('Ik verdien hier veel geld mee').

Theatermakers Boogaerdt en Van der Schoot maakten vorig seizoen de voorstelling Bimbo over de bimboficering van de vrouw. Daarin stellen ze dat vrouwen in reclame een product niet gewoon vasthouden, maar het strelen of tegen hun gezicht houden. Ook zijn in reclame, vaker dan bij mannen, alleen delen van hun lichaam te zien: billen, borsten en benen zonder hoofd. Ook ik merk door deze invloeden dat ik vrouwen onbewust fysiek indeel: dik of dun, knap of onknap. Voor het beoordelen van mannen gelden andere criteria. Het duidelijkste voorbeeld van deze scheve verhouding vind je in de duopresentaties op het Italiaanse RaiUno.

De vrouwen zijn sexy, dragen veel make-up en hebben kleine neusjes en grote borsten, de mannen zijn oud en grijs en hebben een buikje.
Vanavond lopen de Angels over de catwalk verkleed als sexy poedel of stoute Lolita. De Victoria's Secretshow wordt verkocht als een viering van zelfbewustzijn, maar is in werkelijkheid een opdracht aan alle vrouwen. Je kunt je eraan onttrekken, net als meisjes die opgroeien zonder Barbiepoppen. Dan nog sluipt het Barbiebeeld je leven in. Blond is mooi, slank is wenselijk - en Barbie is gelukkig.

Anna Drijver is actrice en schrijfster.