Nederland is het eerste land ter wereld waar helemaal geen Sprite met suiker meer te koop is
© ANP

Nederland is het eerste land ter wereld waar helemaal geen Sprite met suiker meer te koop is

Volgens Coca-Cola is Nederland 'een van de meest gezondheidsbewuste landen ter wereld'. Vandaar dat de voormalige suikerbom Sprite hier voortaan alleen nog suikervrij verkrijgbaar is.

In Nederland zal vanaf maandag als eerste land ter wereld geen suikerhoudende Sprite meer in de supermarkt te vinden zijn. Frisdrankproducent Coca-Cola stopt in Nederland met de in 1961 geïntroduceerde suikerbom, ten faveure van het suiker- en calorievrije Sprite Zero, dat voortaan gewoon als Sprite door het leven zal gaan.

Dit heeft Coca-Cola vrijdag aangekondigd. Nederland krijgt de primeur omdat het 'een van de meest gezondheidsbewuste landen ter wereld' is, meent althans Coca-Cola. 'Als het hier een succes wordt, staan er waarschijnlijk honderd andere landen klaar om hetzelfde te gaan doen', tekende Het Financieele Dagblad op uit de mond van Richard Schlasberg, de landenmanager van Coca-Cola Nederland.

Europees kampioen

Opmerkelijk, want op het gezondheidsbewustzijn van Nederlanders valt heel wat af te dingen: Nederland is Europees kampioen in het nuttigen van suikerhoudende dranken. De gemiddelde Nederlander drinkt per jaar 91,5 liter frisdrank: weliswaar minder dan op het toppunt in 2009 (102,7 liter), maar een stijging ten opzichte van de 80 liter per jaar midden jaren negentig, blijkt uit cijfers van de Nederlandse Vereniging Frisdranken, Waters, Sappen. Alleen in Mexico, Chili, Amerika, Saoedi-Arabië, Argentinië en Costa Rica drinkt men meer frisdrank.

De andere reden dat Nederland als proeftuin dient voor suikerloze Sprite is logistiek, vertelt een Coca-Cola-woordvoerder: als klein land met maar één Coca-Cola-fabriek -de bottelarij in Dongen- is het in Nederland eenvoudig om de verandering door te voeren.

In de oude Sprite zat 92 kilocalorieën per blikje, in de nieuwe, met aspartaam gezoete variant nul. Uit 'omvangrijke testen' van Coca-Cola zou zijn gebleken dat Nederlanders de suikerloze variant even lekker vinden. Dit wijkt af van de uitkomsten van het 'Nationaal Frisdrank Onderzoek 2015' van FWS, waarin de suikerrijke Sprite vier keer zo populair bleek als Sprite Zero. Maar de lagere populariteit zou komen doordat Sprite Zero in minder winkels lag, denkt Coca-Cola. Plannen om ook de klassieke Coca-Cola in de ban te doen ten faveure van suikerarme varianten zijn er nog niet, zo laat het bedrijf weten.

Obesitasepidemie

Een goede stap van Coca-Cola, maar laten we er ook weer niet te veel van verwachten

Voedingswetenschapper Rob Markus

Een goede zaak, de stap van Coca-Cola, maar laten we er ook weer niet te veel van verwachten, zegt de in voeding gespecialiseerde neuropsycholoog Rob Markus van de Universiteit Maastricht. 'Het verminderen of uitbannen van suikers in frisdrank zal zeker kunnen bijdragen aan een kleiner risico op overgewicht, maar ik heb er mijn twijfels over of dit ook echt een heel grote bijdrage is.'

De belangrijkste boosdoener achter de obesitasepidemie is niet zozeer frisdrank an sich, maar dat we te veel eten en drinken en te weinig bewegen, zegt Markus. 'Je moet niet kijken naar één voedingsmiddel zoals frisdrank, maar naar de totale energie-inname van mensen, in combinatie met hun bewegingspatroon. Als mensen via hun eten net zoveel energie binnenkrijgen als ze verbruiken, dan is er geen enkel probleem. Maar als ze hun verminderde suikerinname uit frisdrank gaan compenseren door meer zakken chips te eten, schieten we niets op.'

In de ogen van voedselwaakhond Foodwatch maakt Coca-Cola met de metamorfose van Sprite een politieke vlucht naar voren. 'Minister Schippers (Volksgezondheid) heeft de verantwoordelijkheid voor het obesitasbeleid onder het mom van zelfregulering verschoven naar de frisdrankindustrie', zegt Sjoerd van de Wouw van Foodwatch. 'De laatste tijd klinkt er vanuit wetenschappelijke hoek veel kritiek op de industrie, die weinig stappen in de goede richting zet. Coca-Cola en consorten staan daarom onder druk om iets te doen, temeer omdat een volgend kabinet misschien wel doet wat het huidige kabinet heeft nagelaten: maatregelen nemen.'

Discriminatoir

Een van de maatregelen die de industrie hoopt te voorkomen is een frisdranktaks, zoals landen als Mexico, Frankrijk en Finland en Amerikaanse steden als Philadelphia, San Francisco en Berkeley die de afgelopen tijd hebben ingevoerd. Het Verenigd Koninkrijk volgt volgend jaar met een frisdranktaks, ondanks kritiek uit conservatieve hoek dat dit de 'betuttelingsstaat op zijn ergst' is. Coca-Cola, dat de financiële gevolgen van de belasting vreest, noemt een frisdranktaks 'discriminatoir' en zegt dat het terugdringen van het aantal calorieën in frisdrank beter werkt in de strijd tegen obesitas.

De American Beverage Association (ABA), de lobbyclub die onder meer Coca-Cola en Pepsi vertegenwoordigt, gaat de gemeente Philadelphia aanklagen om de frisdranktaks. Die zou 'de koopkracht' van de inwoners van de stad aantasten.

Foodwatch is niet alleen voorstander van een frisdranktaks in combinatie met lagere btw op groente en fruit, maar pleit ook voor een verbod op kindermarketing voor frisdrank, chips, ijs en koekjes. Weliswaar geldt voor kinderen tot en met zes jaar een verbod op het gebruik van kinderhelden als SpongeBob of K3 op verpakkingen, maar voor marketing gericht op 7- tot 13-jarigen gelden veel minder strenge regels. 'Of neem frisdrankautomaten', zegt Van der Wouw. 'Als we obesitas zo'n groot probleem vinden, hoe kan het dan dat bijna elke school een frisdrankautomaat heeft staan?'

Lees meer over suiker:

Is suiker echt een killer? Misverstanden over suiker opgehelderd
Suiker is geen gif, het gebruik is niet verslavend en we kunnen er zelf veel aan doen om er minder van binnen te krijgen. Hoogleraren Rob Markus en Fred Brouns keren zich tegen de rondwarende suikerhysterie.

Is suiker de nieuwe sigaret?
Jazeker, het mag wel een onsje minder. Maar het is de hoogste tijd om wat 'witte misverstanden' weg te nemen. Lees hier het artikel.

Hoe gezond eet jij eigenlijk?
Bekijk hier voor meer dan duizend supermarktproducten hoeveel suiker, keukenzout en verzadigd vet ze bevatten. En ontdek dat een lekker kroketje met mosterd nog lang zo slecht niet is.

Verslaafd aan suiker?
Lange tijd ging Wendy prat op haar uitbundige eetgedrag. Ze eet chocola als ze daar zin in heeft. Totdat ze besefte dat haar hang naar suiker niets te maken heeft met honger. Is ze verslaafd? Lees hier verder.

Teun van de Keuken: 'We zijn een volkje van zoetekauwen'
'De voedselfabrikanten doen suiker in de groente om te voorkomen dat wij suiker in de groente doen', schrijft Teun van de Keuken in zijn column.