Rokende schoorsteen van de Nuon energie kolencentrale aan de Hemweg in het Westelijk havengebied.
Rokende schoorsteen van de Nuon energie kolencentrale aan de Hemweg in het Westelijk havengebied. © ANP

Experts: sluiting Amsterdamse kolencentrale goedkoper dan eigenaar Nuon beweert

Energie-experts schatten het bedrag niet op 55, maar 10 miljoen

Sluiting van de kolencentrale aan de Amsterdamse Hemweg zal geen 55 miljoen euro kosten, zoals eigenaar Nuon zegt, maar hooguit 10 miljoen euro. Dat zegt Arnoud Kamerbeek, energie-expert en voormalig bestuursvoorzitter van de Zeeuwse energiemaatschappij Delta. Onder zijn leiding sloot Delta zijn kolencentrale.

Met de berekening van Kamerbeek als leidraad komt sluiting van de centrale binnen handbereik. Vandebron, een energiemaatschappij die vorige week al verraste met de mededeling een miljoen euro over te hebben voor sluiting van de Hemwegcentrale, heeft inmiddels al vijf miljoen bij elkaar. De Stichting Doen (exploitant van de Postcodeloterij) en Triodosbank willen elk een miljoen aan zachte leningen bijdragen, en een onbekende financier heeft ook een miljoen toegezegd. Eerder al bood de gemeente Amsterdam een miljoen aan. Chocoladefabrikant Tony Chocolonely bood ook een miljoen, maar alleen als de centrale wordt omgebouwd tot chocoladefabriek. Een crowdfundingsactie van de bewonersgroep Hete Kolen heeft inmiddels 7197 euro opgeleverd. 

Zonder enige interventie, denkt hij, zal Nuon de centrale dus binnen enkele jaren sluiten

Arnoud Kamerbeek, energie-expert

Volgens Nuon moet een afvloeiïngsregeling voor de 230 werknemers zeker 40 miljoen euro kosten, en het verwijderen van de installaties 10 a 15 miljoen. Ex-Delta-man Kamerbeek vindt dat Nuon zelf maar voor die kosten moet opdraaien. 'Die centrale heeft geen waarde meer. Ze draaien nu net nog een klein winstje, misschien volgend jaar ook nog. Maar zodra de centrale een keer stilgelegd moet worden voor groot onderhoud, is het afgelopen. Zo'n onderhoudsbeurt is elke paar jaar nodig en kost tientallen miljoenen euro's. Gezien de markt geloof ik niet dat moedermaatschappij Vattenfall daar nog geld voor wil uittrekken, dus dan is het gewoon afgelopen.'

Zonder enige interventie, denkt hij, zal Nuon de centrale dus binnen enkele jaren sluiten. En dat zal geen 55 miljoen kosten. 'Ik denk dat de installaties in de centrale nog vrij goed verkocht kunnen worden, want de centrale is met zijn 23 jaar nog betrekkelijk jong.' Hij schat de kosten voor dat demonteren per saldo op 5 à 10 miljoen. 

Van het personeel denkt hij dat minstens de helft weer aan de slag kan bij andere centrales van Nuon in de buurt. Een sociaal plan voor de overigen schat hij op maximaal 10 miljoen euro. Totaal: maximaal 20 miljoen, waarschijnlijk aanzienlijk minder. 

Ook econoom Hans van Cleef van ANB Amrobank heeft niet veel fiducie in de winstgevendheid van de Hemwegcentrale op termijn

'Maar er zijn ook nog positieve effecten voor Nuon', gaat Kamerbeek verder. 'Door sluiting van de kolencentrale vermindert de overcapaciteit in Nederland, en dus kunnen de gascentrales hier weer wat meer geld verdienen. Daarvan heeft Nuon er veel. Ik denk dat het positieve effect voor Nuon van alleen al het sluiten van de Hemwegcentrale neerkomt op enkele miljoenen euro's.' En dus resteert een kostenpost voor de sluiting van rond 10 miljoen. En dan komt het bod van Vandebron wel erg dichtbij. 

Ook econoom Hans van Cleef van ANB Amrobank heeft niet veel fiducie in de winstgevendheid van de Hemwegcentrale op termijn. 'De stroomprijzen zijn al sinds 2007 erg laag, en er is geen reden te verwachten dat die weer gaan stijgen. De regering wil dat we overstappen op duurzame energie, en om dat te bereiken moet er een forse overcapaciteit zijn. Dus zal de stroomprijs steeds onder druk blijven.' Eigenlijk zou de Hemwegcentrale alleen zijn positie kunnen verbeteren als de overheid hem zou aanwijzen als achterwacht, voor periodes van duisternis en windstilte. Maar voor die rol ligt een gascentrale veel meer voor de hand dan een kolencentrale.

De centrale aan de Hemweg kwam eind vorig jaar in de problemen toen hij als enige kolencentrale geen subsidie kreeg om houtpellets (balletjes) bij te stoken. Die omstreden subsidie houdt andere kolencentrales financieel overeind. Meteen na het mislopen van die subsidie bood Nuon aan de centrale te sluiten, als de overheid bereid was de kosten ervan te dragen, maar dreigde ook de centrale te verkopen. In dat geval zou hij, dreigde Nuon, tot 2034 kunnen doorgaan met het uitstoten van grote hoeveelheden broeikasgas. Minister Kamp van Economische Zaken weigert tot nu toe in te gaan op de eisen van Nuon. De Tweede Kamer heeft al wel besloten dat kolencentrales dicht moeten, maar wanneer dat gaat gebeuren, is aan het nog te vormen kabinet.