Zware kritiek op reddingsplan kredietcrisis

Het voorstel, vastgelegd in nog geen drie pagina's, circuleert sinds gisteren onder leden van het Amerikaanse Congres, dat het moet goedkeuren.

Het plan voorziet in de oprichting van een fonds dat tot 700 miljard dollar krijgt om te handelen in de pakketten 'giftige' hypotheekleningen die aan de basis liggen van de kredietcrisis. Het bedrag is hoger dan het totale federale budget voor Defensie, Onderwijs en Gezondheidszorg.

Monarchie
De regering Bush heeft grote haast met het voorstel. Democraten willen dat de regering ook maatregelen neemt om huizenbezitters met te hoge hypotheken bij te staan, en dat ze voorwaarden stelt aan de topsalarissen van financiële instellingen die een beroep doen op het fonds.

Maar de kritiek van economen spitst zich toe op de vrijwel ongelimiteerde bevoegdheden die de minister van Financiën krijgt over het fonds, en op de onbeantwoorde vraag hoe de regering de prijs gaat bepalen voor de hypotheekleningen. Juist de onzekerheid over hun waarde veroorzaakt immers het huidige wantrouwen tussen financiële instellingen.

Minister van Financiën Henry Paulson - die zichzelf in het voorstel volledige immuniteit voor rechtsvervolging toekent, en het fonds expliciet onttrekt aan democratische controle - 'vraagt om een enorme hoeveelheid macht', constateert hoogleraar Economie Nouriel Roubini in een artikel op Bloomberg.com. 'Hij zegt, vertrouw me, dit gaat me lukken als jullie mij maar de volledige controle geven. Maar Amerika is geen absolute monarchie.'

No deal
In een blog getiteld 'No deal' schrijft columnist Paul Krugman van The New York Times dat het plan van Paulson alleen kan werken als de overheid de besmette leningen opkoopt tegen een prijs die veel hoger ligt dan de marktprijs.

Dat komt neer op vrijblijvende overheidssubsidie voor de financiële sector. 'Financiën moet uitleggen waarom dit plan werkt, en niet proberen het Congres zoveel angst aan te jagen dat het instemt met een carte blanche,' aldus Krugman.

Luigi Zingales, hoogleraar Economie aan de universiteit van Chicago, schrijft zondag (pdf) dat de oplossing van Paulson onwenselijk is. Belastinggeld moet niet gebruikt worden om fouten van de financiële sector te compenseren.

Beter zou volgens hem zijn om de schulden van de getroffen instellingen te herstructureren en om te zetten in aandelen. 'In de huidige situatie is het grootste risico dat de belangen van een paar financiële spelers de fundamentele werking van het kapitalistische systeem ondermijnen.'