Minister Blok
Minister Blok © ANP

Amsterdam en Utrecht: huizenplan Blok helpt beleggers, niet de huurders

Het kabinetsplan om de bouw van kleine huurwoningen voor de middeninkomens in Amsterdam en Utrecht een forse stimulans te geven, stuit op grote scepsis in die steden. De verantwoordelijke SP-wethouders Jansen (Utrecht) en Ivens (Amsterdam) zien het probleem niet dat VVD-minister Blok denkt op te lossen. Zij hebben juist behoefte aan goedkope woningen en aan grotere woningen in het middensegment. Ook de Woonbond is niet enthousiast.

Blok schreef zaterdag aan de Tweede Kamer dat hij in de twee uiterst populaire woonsteden de bouw wil stimuleren van appartementen en studio's (tot 40 vierkante meter) in het segment vlak boven de sociale huurgrens (710 euro). Hij voorziet een groot tekort aan dat type woningen, waardoor volgens zijn analyse de doorstroming vanuit goedkopere sociale huurwoningen stagneert.

Volgens Bloks plan mogen Utrecht en Amsterdam meer zogenoemde huurpunten gaan tellen voor die woningen, vooral bedoeld voor starters en alleenstaanden. Daardoor komen ze boven de sociale huurgrens uit, kunnen de huren omhoog en moet het voor beleggers aantrekkelijker worden om erin te investeren. 

Blok hoopt daarmee een deel van het huisvestingsprobleem in beide steden op te lossen, maar volgens de betrokken wethouders slaat hij de plank mis. Zij delen sowieso Bloks probleemanalyse niet. Jansen (Utrecht): 'Kleine appartementjes zijn er genoeg. Dat hoeft niet gestimuleerd. Integendeel: wij hebben nu al 7000 van die mini-appartementjes in de pijplijn, gewoon op het huidige huurprijsniveau. Beleggers staan in de rij. Als je de huur verhoogt, ben je gewoon de verhuurder aan het spekken.'

Ivens (Amsterdam): 'Wij zijn vorig jaar begonnen met de bouw van 8376 nieuwe huizen, een recordproductie. Het gros daarvan zit onder 1000 euro huur en wordt door particulieren gebouwd. Dat zie je zelfs bij woningen onder de 700 euro. Daar zit dus geen probleem voor de marktpartijen.'

Blok komt met woningen die al gebouwd worden, en straks dus gewoon nog steeds worden gebouwd maar dan voor meer huur. Ik zie niet in wie je dan helpt. De beleggers? In elk geval niet de huurders

Beide steden zeggen juist behoefte te hebben aan extra aanbod van wat grotere woningen voor wat lagere huur - huizen waar ook gezinnen in kunnen. Dat is het segment waar tekorten zijn - en bijvoorbeeld ook het segment waar veel toegelaten asielzoekersgezinnen een plek zoeken. Jansen: 'Meer investeringsruimte voor de corporaties, voor de sociale huur, daarmee zouden we echt geholpen zijn. In plaats daarvan komt Blok met woningen die al gebouwd worden, en straks dus gewoon nog steeds worden gebouwd maar dan voor meer huur. Ik zie niet in wie je dan helpt. De beleggers? In elk geval niet de huurders.' Ivens: 'Ik ben heel benieuwd naar de onderbouwing van dit plan.'

Als belangenbehartiger van de huurders is ook de Woonbond verre van enthousiast. 'Blok toont zich hier opnieuw een vriend van de verhuurders in plaats van de huurders',  reageerde directeur Ronald Paping in het weekend. 'Het kenmerk van het woningwaarderingsstelsel is juist dat huurders beschermd worden tegen te hoge huurprijzen. Daar wordt nu van afgestapt zodat verhuurders woningen duurder kunnen gaan verhuren.'