1588562
sc Heerenveen-speler Alfred Finbogasson in duel met Tonny Vilhena van Feyenoord. © ANP

Heerenveen-Feyenoord: balbezit is een waardeloze statistiek

WEBLOG Heerenveen boekte zaterdagavond een belangrijke, verdiende, en terechte zege op Feyenoord, zo concluderen Simon Gleave (@SimonGleave) en Sander IJtsma (@11tegen11) met behulp van de Totale Schot Ratio.

Voetbal staat niet bekend als een sport van statistieken. Toch is er een statistiek die in Nederland al jarenlang populair is: balbezit. Wie het meeste balbezit heeft, speelt dominant, en is de betere ploeg, zo luidde lange tijd de overtuiging. Inmiddels weten we dat dit niet klopt.

Er is nauwelijks samenhang tussen balbezit en prestatie. In de Amerikaanse voetbalcompetitie MLS bleek zelfs dat ploegen met minder balbezit beter presteren. En waarom ook niet - je wint een wedstrijd niet met passes, maar met goals. Dat is ook de reden dat wij op De Zestien graag naar schoten kijken om meer inzicht in het spel te krijgen. Zaterdagavond won Heerenveen met 2-0 van Feyenoord, en het verloop van de schoten maakt duidelijk hoe de flow van de wedstrijd was, waar de keerpunten waren, en dat Heerenveen de zege uiteindelijk verdiende.

Hieronder staat een grafiek waarin de Totale Schot Ratio - het aandeel in het totaal aantal schoten, een goede indicatie voor spelkwaliteit - van zowel Heerenveen als Feyenoord is weergegeven. Aan het begin van de wedstrijd gebeurde er eigenlijk vrij weinig, met slechts drie schoten per team in het eerste half uur. Drie van die zes schoten werden ook nog eens geblokt. In het laatste kwartier voor rust begonnen er meer doelpogingen te komen, en de eerste helft eindigde met 7 tegen 5 schoten licht in Feyenoords voordeel. Direct na rust begon de wedstrijd te veranderen en is Heerenveen sterker en sterker geworden.

In het eerste kwartier na rust had Heerenveen zes doelpogingen op rij, waaronder een schot op de paal van Filip Djuricic. In de grafiek is dan ook duidelijk te zien dat Heerenveen de schotenstrijd begon te domineren en nooit meer door de Rotterdammers is bijgehaald.

Uiteindelijk opende Alfred Finnbogason de score in de 85ste minuut, met het zestiende schot van Heerenveen. Gemiddeld valt in de eredivisie dit seizoen ongeveer één goal per acht schoten. Met de goal van Finnbogason kwam Heerenveen voor de tweede keer in de wedstrijd boven de 0.600 uit, oftewel ruim anderhalf keer zoveel schoten als Feyenoord.

De tweede goal volgde snel na de eerste, waarmee Heerenveen keurig aan het eredivisie-gemiddelde voldeed met 2 goals uit 18 schoten. Feyenoord had ondertussen met 13 schoten ook een aanzienlijke kans gehad om zelf de score te openen.

Neem bijvoorbeeld de open kans voor Wesley Verhoek in de 75ste minuut. Het balbezit was met 53 procent tegen 47 procent in het voordeel van Feyenoord - maar zoals we zien was de TSR met 0.581 tegen 0.419 voor Heerenveen.

Op basis van het aantal doelpogingen was Heerenveen duidelijk de betere ploeg, vooral in de tweede helft. Het is hoog tijd dat het nietszeggende begrip balbezitpercentage wordt genegeerd, ten faveure van bijvoorbeeld de Totale Schot Ratio. Het zou wat feiten brengen in wedstrijdverslagen, naast de regen aan subjectieve waarnemingen.

Discussieer met de auteurs op Twitter: @SimonGleave en @11tegen11