1528075
Paardenslager Henk Wisker draait gehakt in zijn zaak in Haarlem © ANP

'Je zou bijna denken dat half Nederland uit elfjarige paardenmeisjes bestaat'

Opinie De logica is ver te zoeken in ons discours over vlees en dierenwelzijn, schrijft Joyce Brekelmans. 'Er zijn mensen die hysterisch doen over onverdoofd geslachtte schapen, maar wel elke dag plofkip kopen. In plaats van hen uit te lachen, dienen we wetsvoorstellen voor ze in.'

 
Juist mensen die iets willen bereiken op het gebied van dierenwelzijn en de gezondheid van de planeet, kunnen het zich niet permitteren om elk vogeltje wat tegen de ruit vliegt te willen redden.

Het houdt niet op. Kamervragen over paardenvleesgate. De grootste rel sinds Bultrug Johannes. Je zou bijna denken dat half Nederland uit elfjarige paardenmeisjes bestaat. Wie is anders naïef genoeg om het verband tussen de verzorgpony in de wei en de spotgoedkope Febokroket niet te snappen? Als er op de verpakking staat dat iets 'vlees' bevat, dan kun je er donder op zeggen dat het geen ossenhaas is. Anders zouden ze dat er wel op zetten. Het is daarom extra jammer dat de restauranteigenaar Loek van Thiel het in eerste instantie nodig vond om te liegen, en pas een dag later trots durfde te zijn op de herkomst van zijn veel geprezen biefstukjes.

De logica is sowieso ver te zoeken in ons discours over vlees en dierenwelzijn. Er zijn mensen die hysterisch doen over onverdoofd geslachte schapen, maar wel elke dag plofkip kopen. In plaats van hen uit te lachen, dienen we wetsvoorstellen voor ze in. We hebben vrienden die beweren vegetarisch te zijn, terwijl ze wel kip en vis eten.
Als ze langskomen trekken we zonder morren een blik tonijn voor ze open.

Duurzaamheid staat hoog in het vaandel, maar als gerenommeerde wetenschappers ons vertellen dat intensieve veehouderij duurzamer is dan scharrelvlees, willen we er niks van weten. Net zoals we zeehondjes en damherten blijven redden, terwijl we hun soortgenoten ermee in gevaar brengen. It makes no sense!

Aaibaarheidsfactor
Het is ook opvallend dat de rel groter is naarmate de dieren een hogere aaibaarheidsfactor hebben. Onlangs werd bekend dat naast lammeren en kalfjes, ook kippen en varkens op zeer jonge leeftijd worden geslacht. Veel mensen eten geen lam of kalfsvlees omdat ze dat zielig vinden, maar waarom is het eigenlijk zieliger om een jong dier te slachten dan een oud dier? Helemaal gezien de kwaliteit van leven in de intensieve veehouderij. Ook walvissen en paarden spreken blijkbaar tot de verbeelding, maar over hoe het kan dat anderhalf ons euroshopper spek maar 74 cent kost, hoor je nooit iemand. Okay, die varkens worden inderdaad 'verdoofd' geslacht, maar wat betekent dat eigenlijk?

Het is niet zo dat dieren een spuitje krijgen en in de armen van een liefhebbende boer in slaap vallen. Tijdens een basisschooluitje naar de varkensslachterij (je kunt zeggen wat je wilt over kinderen van het platteland, maar ze denken in elk geval niet dat kipfilet aan bomen groeit), zag ik destijds iets heel anders. Angstaanjagend hard gillende varkens die één voor één, hangend aan hun poten, een ongenadige hoeveelheid stroom voor hun donder kregen. Waarna hen, levend doch bewusteloos, letterlijk het vel over de oren werd getrokken. Humaan slachten, noemen ze dat.

Natuurlijk is het in een samenleving van onze mogelijkheden goed om je af te vragen of je ethisch verantwoord bezig bent met betrekking tot je voedselvoorziening. Iedereen weet dat de hoeveelheid vlees die we consumeren niet reëel is, gezien de voedselvoorraad en de wereldpopulatie. Het is ook bekend dat dieren die stressvrij opgroeien en natuurlijk voedsel eten, lekkerder smaken.

Helaas moeten we daarnaast concluderen dat zelfs al zouden we met zijn allen drastisch minder vlees gaan eten, dat er niet genoeg weilanden op de wereld zijn om iedereen zijn scharrelbeestje te gunnen. Daarom maken we lijm en kroketten van oude pony's, in plaats van overal paardenrusthuizen te bouwen.

Plastic schoenen
Je kunt niet louter (selectief) oog hebben voor dierenwelzijn, want de belangen van mensen en de effecten voor het milieu zijn net zo goed essentieel. Prima dat je de CO2 uitstoot van een kilo biefstuk kunt opdreunen, maar weet je ook wat de productie van een kilo smaakvol nepvlees doet? Als het doden van dieren voor menselijke consumptie verkeerd is, gaan we dan ook allemaal plastic schoenen dragen? Die zijn alleen niet biologisch afbreekbaar. Hoe gaan we dat oplossen? Met linnen? Okay, maar op elke extra hectare waar je katoen plant kan geen graan meer groeien.

Bovenstaande komt misschien heel flauw over, maar het is belangrijk om de discussie in de breedte te voeren. De emotie moet eruit en de feiten moeten erin. Juist mensen die iets willen bereiken op het gebied van dierenwelzijn en de gezondheid van de planeet, kunnen het zich niet permitteren om elk vogeltje wat tegen de ruit vliegt te willen redden. Troetelen kan nog steeds op de kinderboerderij, maar in de kamer draait het om oplossingen.

Joyce Brekelmans is blogger en freelance journalist.