1708530
Premier Mark Rutte wordt bestormd door kinderen na afloop van de kinderpersconferentie tijdens de Jeugdjournaaldag in het Beeld en Geluid. © ANP

'Kinderpersconferenties gezien? Gouden zet om door bullshit heen te prikken'

COLUMN Misschien moeten we geen volwassen journalisten meer op politici en commissievoorzitters af sturen, maar kinderen, denkt columnist Johan Fretz. 'Dan krijg je in elk geval de waarheid boven tafel.'

 Premier Mark Rutte met presentatrice Tamara Seur te midden van de kinderen na afloop van de kinderpersconferentie op de Jeugdjournaaldag in Beeld en Geluid.
Premier Mark Rutte met presentatrice Tamara Seur te midden van de kinderen na afloop van de kinderpersconferentie op de Jeugdjournaaldag in Beeld en Geluid.
 
Ze ontwapenen ons, dat wil zeggen: ze ontdoen ons van onze verbale wapens. In geen enkel geval nemen ze genoegen met gebakken lucht.

Gisteren kwam oud-minister Winnie Sorgdrager, hoofd van de commissie Anti-Doping Aanpak, met een schokkende mededeling over Nederlandse wielrenners in de jaren negentig: 'Groot deel gebruikte doping.' Echt waar, dacht ik toen: no shit Sherlock?! Petje af voor Winnie. Hoe zou ze dit hebben onderzocht? Door de afgelopen twee jaar af en toe een krant te kopen misschien? Politicus Diederik Samsom zei vorige week ook al iets baanbrekends: 'We moeten niet alleen bezuinigen, we moeten ook maatregelen nemen.' Aldus Captain Obvious, die daar ook aan had mogen toevoegen: 'en open deuren intrappen'. Dat prominente bestuurders en voorzitters dit soort uitspraken doen op een manier die nieuwswaardigheid moet suggereren is nog tot daaraan toe, dat ze ermee wegkomen is tranentrekkend.

Je zou denken dat er in nieuwsberichten over deze conclusies en uitspraken dingen zouden staan als: 'Vervolgens werd mevrouw Sorgdrager gevraagd of deze conclusie er niet al heel erg lang heel dik bovenop lag. Of daar nu wel een heel onderzoek voor nodig was.' of 'Meneer Samsom werd door het persjournaille hartelijk uitgelachen om deze platitude uit het boekje. Hem werd gevraagd of hij nog iets wezenlijks had te melden.' Maar nee, niks van dit alles. Dit soort uitspraken prijkt op de voorpagina's van kranten en nieuwssites alsof ze werkelijk brekend nieuws bevatten, alsof ze openbaren dat koning Willem-Alexander in werkelijkheid de nakomeling blijkt te zijn van een herontdekte stam Papoea's.

Kinderpersconferenties
Misschien moeten we geen volwassen journalisten meer op politici en commissievoorzitters af sturen, maar kinderen. Dan krijg je in elk geval de waarheid boven tafel. De kinderpersconferenties gezien? Gouden zet om door bullshit heen te prikken en tot eerlijke, heldere en directe antwoorden te komen. Bondscoach Louis van Gaal vertelde in zijn kinderpersconferentie iets wat de volwassenen liever niet horen: dat Nederland waarschijnlijk geen wereldkampioen wordt volgend jaar. Oké, het zegt natuurlijk iets over de matige Hollandse topsportmentaliteit dat onze eigen bondscoach niet eens heilig gelooft in de titel, eerlijk was het wel.

Van Louis' gewoonlijke chagrijn tegen de pers was niets te merken. Hij zei ongecensureerd wat hij dacht. Niet alleen de bondscoach was opener dan ooit, premier Rutte maakte vorige week ook indruk bij zijn kinderpersconferentie. Als een ware popster kwam hij de trappen af, high fivend met de kinderen die hem juichend ontvingen. Hij gaf toe dat hij nooit 'Doe zelf normaal' had moeten zeggen tegen Wilders, dat zoiets niet deftig is in de Tweede Kamer.

Een meisje zei dat haar grootste wens vrede op aarde was. Rutte zei dat die wens heel moeilijk te realiseren was en, liefdevol: 'Jouw wens deel ik natuurlijk Suzie. Maar waar ik voor kan zorgen is dat jij een goede baan hebt als je van school komt.' Kinderen ontlokken ons eerlijkheid. Ze ontwapenen ons, dat wil zeggen: ze ontdoen ons van onze verbale wapens. In geen enkel geval nemen ze genoegen met gebakken lucht.

Bezwete rode voorhoofd van Fred
Dat maakt ze denk ik erg geschikt om onze parlementaire journalistiek te verrijken. Wordt er weer een minderjarige asielzoeker het land uitgezet, stuur er een paar kinderen op af: 'Als mensen in hun eigen land misschien doodgaan en hier kunnen blijven leven, waarom moeten ze van u dan weg meneer Teeven?' Ziet u dat bezwete rode voorhoofd van Fred al voor u? We zouden zelfs kunnen overwegen om kinderen te laten plaatsnemen in parlementaire commissies. Die stellen dan vragen als: 'Dus u kreeg het geld van mensen om erop te passen en ging het toen allemaal uitgeven aan gevaarlijke dingen, dat is toch dom?' En: 'De Fyra is gewoon een heel slechte trein, waarom heeft u hem dan toch gekocht?'

Probeer er dan nog maar eens omheen te draaien. Probeer een kind niet te foppen, dat lukt je nooit.

Kinderjournalistiek zou weleens het perfecte antwoord kunnen zijn op de aanmatigende leegte die wordt blootgelegd in onderzoeksconclusies, Kamervragen, beleidsvoorstellen, partijstatements en vraaggesprekken die door kilometers mediatraining niet meer zijn te onderscheiden van het gemiddelde voetbalinterview. 'We moeten de kansen pakken en als je die niet pakt, dan wordt het lastig.' Deze tekst zou tegenwoordig evengoed van een minister als van Johnny Heitinga kunnen zijn. Droevig.

De kinderjournalisten zullen deze verbale luchtkastelen doorprikken en langzaam zullen politici en prominente bestuurders weer antwoorden geven waar je wat aan hebt. De kinderpersconferentie wordt geen uitzondering meer, maar de standaard. Wat een feest voor de democratie zou dat zijn.

Johan Fretz is schrijver en cabaretier.