1581383
Dieuwertje Blok in het Sinterklaasjournaal © ANP

Johan Fretz: 'De Europasoap lijkt steeds meer op het Sinterklaasjournaal'

COLUMN 'De leiders van Europa ruimen de troep op zoals een kleuter van 5: ze schuiven alles onder het bed en roepen: 'Zo, opgeruimd staat netjes', maar een week later ligt de zooi weer door de hele kamer verspreid', schrijft Johan Fretz. Probeer nu nog maar eens overtuigend te vertellen dat het hartstikke goed gaat met Europa.

 
Vertel die onschuldige kinderen maar dat het voortvarende Europa helemaal niet bestaat. Het is een sprookje. Helaas. Dat haar van Angela: dat is een pruik. De brillenglazen van Dijsselbloem: hebben geen sterkte. Die begrotingen: allemaal nep.

Holadijee: Cyprus is gered! Daar moet op geproost worden, want: wat was het weer spannend hè? Wat hebben we onszelf weer even gevaarlijk dicht langs de rand van de afgrond zien scheren. Zo'n bijna-doodervaring, hoe vaak overleven we dat nog? Het antwoord is: heel vaak. Als het erop aankomt, hakt Circus Europa toch weer de knoop door. Steunpakketten zijn de nieuwe lastminutetickets.

Ook de 450 Nederlandse gezinnen in Cyprus zijn erg opgelucht. Dat laat de voorzitter van de Nederlandse Vereniging Cyprus weten. Bestaat die vereniging, zult u zich afvragen? Jazeker, want als Nederlanders ergens naartoe gaan, zoeken ze elkaar op en richten ze een vereniging op. Waarschijnlijk ook in Cyprus inclusief buurthuizen, sjoelbakken, broodjes kroket en jukeboxen met alle hits van Ria Valk en Ronnie Tober.

Sinterklaasjournaal
Ondertussen begint De Europasoap steeds meer te lijken op het Sinterklaasjournaal. Telkens is het weer hetzelfde liedje: Dieuwertje kondigt aan dat het allemaal goed lijkt te gaan. Maar dan: raakt er plots een boot zoek, is het grote boek van de goedheiligman opeens weer spoorloos verdwenen. En elke keer moeten wij weer meespelen, doen alsof we echt bang zijn, alsof we niet weten dat het op het allerlaatste moment altijd weer net goed komt. Een liefelijk toneelstukje waarin alleen kinderen en wereldvreemden geloven. De rest moet doen alsof, gewoon om de sfeer erin te houden.

Hoe ziet een aflevering eruit? 'Hoor wie klopt daar kinderen, het is een vreemdeling zeker', zingen we gespeeld verwachtingsvol. Nou doen we nooit graag open voor vreemdelingen (vraag dat maar aan Fred Teeven), maar als ze ons spaargeld hebben, dan wordt het toch opeens een ander verhaal.

Hoofdpiet Dijsselbloem
Dan de hoofdrolspelers. Angela Merkel is op haar manier toch een soort goedheiligman in rode jurk met een baard en een mijter. Dapper bestormt ze de daken samen met hoofdpiet Jeroen Dijsselbloem. Dan kijkt ze in haar Grote Boek of de Cyprioten stout zijn geweest. En ja: die zijn heel erg stout geweest. Smekend, jankend zingen ze nu: 'Sinterklaasje bonne, bonne, bonne / gooi wat in mijn lege, lege tonne / gooi wat in de huizen, gooi wat in mijn laarsje / we zullen grabbelen als muizen / dank u Sinterklaasje'. En de Sint voert de spanning op, wacht tot het laatste moment en strooit dan op de valreep net genoeg zoetigheid naar de Cypriootjes om hun ondergang te voorkomen.

Wat zo vervelend is aan deze poppenkast, is dat er zo'n danige onderschatting van de bevolking in doorklinkt. Alsof de euroleiders denken dat we allemaal nog 5 zijn en echt geloven dat dit duurzame oplossingen zijn voor de problemen. Mark Rutte die terugkomt van de zoveelste 'allesbepalende' eurotop, zonder noemenswaardige resultaten: lachend, trots, alsof we hem moeten huldigen.

Opgeruimd staat netjes
De leiders van Europa ruimen de troep op zoals een kleuter van 5: ze schuiven alles onder het bed en roepen: 'Zo, opgeruimd staat netjes', maar een week later ligt de zooi weer door de hele kamer verspreid. Door die lafheid, vaak ingegeven door anti-Europese sentimenten in de eigen electorale gelederen, wordt het alleen maar moeilijker om te pleiten voor een eensgezind politiek Europa.

Koren op de molen van alle Europahaters, mensen die met het fanatisme van voetbalhooligans de EU wegzetten als een gevaarlijk instituut dat een Vierde Rijk najaagt. Je zou deze fantasten zo graag overtuigend vertellen dat het juist hartstikke goed gaat met Europa en dat onze toekomst op dit continent ligt. Maar probeer dat nog maar eens met droge ogen te doen.

Europa ligt op z'n gat. Het enige goede antwoord tegen de Europahaat is dan ook niet: de EU verdedigen, maar haar keihard aanvallen. De EU is helemaal niet gevaarlijk, was ze maar gevaarlijker, de Unie doet juist veel te weinig. Telkens dat halfbakken, slappe gedoe, tot het volgende incident zich aandient dat we allemaal al lang zagen aankomen.

Allemaal nep
Vertel die onschuldige kinderen maar dat het voortvarende Europa helemaal niet bestaat. Het is een sprookje. Helaas. Dat haar van Angela: dat is een pruik. De brillenglazen van Dijsselbloem: hebben geen sterkte. Die begrotingen: allemaal nep. Het enige dat waar is, is dat we allemaal mee mogen in de zak naar Spanje, maar dat lijkt me geen reden om te juichen. Al kunnen we er altijd nog onze eigen vereniging oprichten.

Johan Fretz is schrijver, cabaretier en columnist voor de Volkskrant.