1529639
André Gingras (rechts) tijdens een repetitie voor zijn choreografie Anatomica in 2011. © Martijn Beekman

Choreograaf André Gingras (1966-2013): vrije geest met fascinatie voor het lichaam

André Gingras, de man die zijn fascinatie voor de wetenschap van het lichaam in energieke en bekroonde podiumdans wist om te zetten, is zondagochtend overleden. Een vrije geest die zijn dansers duikvluchten liet maken van beddenframes.

Dit weekend is choreograaf André Gingras (46) overleden aan een agressieve vorm van darmkanker. Nog maar twee jaar geleden nam hij als beloftevol artistiek leider van Dance Works Rotterdam het stokje over van voorganger Ton Simons. Hoewel het gezelschap door de bezuinigingen gedwongen werd dit voorjaar te stoppen, was Gingras voornemens door te gaan onder zijn eigen naam. Dat is hem niet meer gegund.

Free running
Gingras, geboren in Canada, was de man die in Nederland het free running naar het professionele danspodium bracht. Hoewel hij zeker niet de eerste was die de dans van de straat naar het theater haalde, wist hij er al snel een aansprekende podiumvorm voor te vinden. In The Autopsy Project, lovend ontvangen in 2007, liet hij dansers duikvluchten maken van beddenframes; ze sprongen en balanceerden op het staal om met een doodsmak te eindigen.

Gingras wist zijn fascinatie voor de wetenschap van het lichaam vaak om te zetten in energieke podiumdans. Hij was minstens zo veel met literatuur en kennis bezig als met beweging en choreografie. Gingras studeerde theater, Engelse literatuur en moderne dans in Toronto, Montreal en New York. Hij werd door theatervernieuwer Robert Wilson verkozen tot een van de leden van zijn creatieve team.

Laboratoriumexperiment
De doorbraak van Gingras in Nederland kwam in 2000, met zijn solo CYP17 voor het CaDance Festival. Deze even bizarre en grappige als ontregelende en onderzoekende solo over een wetenschappelijk laboratoriumexperiment met een man, toerde tot vijf jaar geleden rond de wereld, onder meer langs New York, waar danslegende Mikhail Baryshnikov persoonlijk een staande ovatie gaf.

Naast zijn wetenschappelijke fascinatie voor het lichaam, was Gingras ook gegrepen door de oververhitte adoratie ervan. In Anatomica (2011) maakte hij een ruige choreografie over de fysieke paringsdans van de moderne mens. In dat stuk roken zijn elf dansers seks en dampten ze lust. Hoe we de juiste partner lokken, was ook het onderwerp van Libido, zijn 'open en bloot'-samenwerking met zijn landgenoot David St. Pierre, het enfant terrible van de moderne dans. Dit duet ging in première in Julidans en kreeg de kop: 'Veel bloter kan het niet worden'. St. Pierre veegde in Libido een gespierde danser zijn blote billen af met een babydoekje onder de uitspraak: 'Ik weet nooit waar mijn gezicht nog belandt.'

Vrije geest
Het tekent de vrije geest van de eveneens homoseksuele Gingras dat hij zijn naam verbond aan dit duet over vleselijke lust. In 2010 nam hij de artistieke leiding over van Dance Works Rotterdam. In dat jaar vertoonde zijn lichaam ook de eerste verschijnselen van kanker. Hij hield het, uit angst tijdens de harde bezuinigingen subsidiënten negatief te beïnvloeden, lange tijd verborgen voor de buitenwereld. Zijn levenspartner en echtgenoot maakte zondagochtend het overlijden bekend.