Iets te aardig

De memoires van Paul Rosenmöller bevatten geen staatsgeheimen of scabreuze passages, maar bieden wel een interessant inkijkje in de werking van de televisiedemocratie....

De belangrijkste man in het politieke leven van Paul Rosenmöller was dan ook Tom van der Lee, zijn woordvoerder, vertrouweling en coach. Waar Paul was, was Tom. De bescheiden voorlichter, het tegendeel van de lawaaiige spindoctors die andere partijen erop nahouden, stelde zich volledig in dienst van de partijleider. Van der Lee krijgt in het boek daarvoor het volle pond.

Nauwgezet bereidden Rosenmöller en Van der Lee zich voor op de televisie-optredens. Ze probeerden elke verrassing te vermijden. De speech van 9 februari 2002, de congresdag waarop Rosenmöller na een halfjaar gestuntel zijn geloofwaardigheid als GroenLinks-lijsttrekker moest terugveroveren, was een tour de force. Terwijl Rosenmöller op die zaterdagmorgenvroeg aan zijn verhaal schaafde, gleed de Volkskrant in de bus, met een explosief interview met Pim Fortuyn. Rosenmöller paste zijn verhaal aan: 'Dit is niet gewoon rechts, dit is extreem-rechts!'

Na de moord op Fortuyn regende het herhalingen op de televisie met Rosenmöller als de grote tegenpool van de volkstribuun. Het bracht de veiligheid van de GroenLinks-leider en zijn gezin in het geding. Er knapte iets bij de sfeergevoelige Rosenmöller.

De onverwachte val van het kabinet-Balkenende bood een kans op ontsnapping. Hij zette zijn televisiegenieke kroonprinses Femke Halsema voor het blok. Met democratie had het niets te maken, maar het was op het Binnenhof wel de meest soepele leiderswisseling van de laatste jaren.

Paul Rosenmöller heeft GroenLinks op de kaart gezet. Hij was het tegendeel van de sektariërs die in de CPN, de PSP, de PPR en de EVP de dienst uitmaakten. De drie gratiën van de in 1989 opgerichte partij, Ria Beckers, Andrée van Es en Ina Brouwer, hielden vooral elkaar scherp in de gaten. Rosenmöller doorbrak deze sur place en won zes verkiezingen op rij.

Rosenmöller sprong na 1994 in het gat dat oppositieleider Jaap de Hoop Scheffer van het CDA liet vallen en ontwikkelde zich tot het redelijke alternatief voor Paars. Hij hoopte zijn carrière te kunnen beëindigen als minister van een kabinet van CDA, PvdA en GroenLinks. In zijn boek suggereert hij dat Pim Fortuyn die hoop de grond in geboord heeft, maar het was natuurlijk een illusie te denken dat het CDA ooit met GroenLinks in een kabinet zou gaan zitten. En de Partij van de Arbeid wil uiteindelijk niets liever dan GroenLinks met huid en haar opvreten.

Misschien was Paul Rosenmöller iets te aardig voor het politieke ellebogenwerk.