Brussel moet strijd om kistkalveren beslechten

In Engeland is de eerste dode al gevallen bij de verbeten strijd om de rechten van het kalf. De 31-jarige Jill Phipps werd vermorzeld onder de wielen van een veewagen tijdens een actie om dat veetransport te blokkeren....

Van onze verslaggever

Gerard Reijn

DEN HAAG

Jill Phipps is dus een martelaar.

De Britse staatssecretaris van Landbouw Angela Browning heeft het niet zo op martelaren, maar zij is voor het welzijn van het kalf wel een kruistocht begonnen. Eerder bezocht ze al België en Oostenrijk, vandaag spreekt ze de Franse minister van Landbouw Puech, en in de komende dagen volgen nog bezoeken aan Rome, Lissabon en Madrid.

Gisteren was ze in Den Haag om te praten met minister Van Aartsen van Landbouw. De timing was goed: gisteren werd ook voor het eerst in Nederland een poging gedaan om een vliegtuig met kalveren te blokkeren. Een actie die vandaag zal worden gevolgd door een actie van de Dierenbescherming tijdens het bezoek van de Franse minister Puech aan Van Aartsen.

Browning distantieert zich van de bikkelharde acties in haar eigen land, waar boeren worden bedreigd, bij transportondernemers de ruiten worden ingeslagen, bij bonthandels bommen worden geplaatst en aanslagen worden gepleegd op wetenschappers. 'De activisten voor het welzijn van dieren dienen een goede zaak. Maar er zijn ook activisten die strijden voor de rechten van dieren en dat is heel wat anders. Die mensen vinden ook dat er geen vlees gegeten moet worden. In die kringen zijn ook mensen binnengedrongen die er een gewoonte van maken de wet te overtreden om hun gelijk te krijgen.'

Met Van Aartsen is het een vriendelijk gesprek geworden, verzekert Browning. Dat kan moeilijk anders want de Nederlandse regering heeft zich steeds op het standpunt gesteld dat maatregelen ter verbetering van het dierenwelzijn zullen worden gesteund, als het maar om Europese regels gaat. 'Ons standpunt is met sympathie ontvangen,' zegt Browning, net als in Oostenrijk en in België.

Maar de Europese regelgeving over het welzijn van dieren hangt vooral af van de zuidelijke landen, waarbij het zuiden begint bij Frankrijk. Vandaag spreekt Browning met de Franse landbouwminister Puech, die voorzitter is van de Europese ministerraad. En dan komt het erop aan. 'De evaluatie van de richtlijnen over het welzijn van kalveren is al versneld. Aanvankelijk zou die in 1997 plaatsvinden. We hopen nu dat we die discussie nog onder het voorzitterschap van Frankrijk kunnen afronden.'

Maar Frankrijk is toch geen land van dierenliefhebbers? 'Dat is misschien waar. Maar na het Franse voorzitterschap neemt Spanje het over, en daarna Italië. Dus ik denk toch dat het van belang is zaken te doen onder het Franse voorzitterschap.'

Maar waarom wil Groot-Brittannië Europese regels voor het welzijn van dieren, terwijl het zelf de Europese regels voor het welzijn van werknemers niet wenst toe te passen? Browning: 'Dat is een heel andere situatie. Wij zaten destijds in de situatie dat we al een goede sociale wetgeving hadden. Uitgaande van het Europese subsidiariteitsbeginsel betekent dat, dat de EU geen regels voor ons hoeft te maken. Daarover is een akkoord gesloten, en iedereen heeft getekend. Dat we gelijk hadden, blijkt nu wel. Tijdens de recessie bleken landen die hun werkgevers hebben gedwongen tot vergaande regels, duidelijk in het nadeel ten opzichte van landen waar dat niet gebeurde.'

Een concurrentievoordeel dus. En dat is nu juist wat ze niet wil zien gebeuren bij maatregelen om dierenleed te verminderen. 'Het is een economisch verhaal. Als enkele landen maatregelen treffen, komen ze in een concurrentienadeel. Daarom vinden wij dat er Europese regels moeten komen.'

Bovendien werken nationale regels niet. 'Een Britse chauffeur die op het continent komt, kan in principe al onze nationale regels overtreden. We hebben nu de hulp ingeroepen van de Franse, Belgische en Nederlandse autoriteiten om onze eigen regels voor transport van levende dieren te controleren. We krijgen alle medewerking hoor, maar dit werkt niet goed. Daarom willen wij naar een Europees vergunningenstelsel toe voor veetransporteurs, waarbij elke veewagen een vervoersplan bij zich moet hebben voor de hele route. Dan kan zo'n regel ook worden gecontroleerd.'

Hoe dat vervoersplan er moet uitzien, is nog zeer de vraag. 'Iedereen heeft andere wensen. Bij schapen willen wij bijvoorbeeld dat ze vóór het transport worden gevoerd en gedrenkt, en daarna zo lang mogelijk in de wagen blijven. Want juist het in- en uitladen veroorzaakt grote stress bij de dieren.' Maar bij varkens is bekend dat ze al snel wagenziek worden, en daar zullen dus heel andere regels moeten gelden. Volgende week praten de Europese landbouwministers weer over de transport-kwestie.