Britse kerken gaan de vrije markt op

LONDEN Zoals altijd mogen bedegangers weer kosteloos het hele ambitieuze programma van missen en gebedsdiensten van Saint Paul's Cathedral bijwonen....

New York Times

'Mensen zien dit grandioze gebouw en denken dat wij wel heel rijk zijn', zegt Robert Ackworth, het hoofd van de administratie-afdeling van de kathedraal uit de zeventiende eeuw. 'Maar in werkelijkheid hebben we niet veel te verteren, en de onderhoudskosten zijn zeer hoog'.

In 1991 werd voor het eerst geld gevraagd, en toerisme maakt nu ongeveer 60 procent van de inkomsten uit, de souvenir-verkoop inbegrepen. Het heffen van entree is slechts één van de vernieuwende manieren waarmee de leiders van de Church of England de strijd aanbinden met de financiële gevolgen van hun erfgoed: de torenhoge kosten van het onderhoud van deze architectonische monumenten. Vaak zijn er veel meer toeristen dan gelovigen.

Volgens een telling hebben negentien kathedralen een financieel tekort. In heel Engeland moeten kerkfunctionarissen in de komende vijf jaar meer dan 75 miljoen gulden bijeenschrapen voor urgente restauratie-werkzaamheden aan stucwerk, dakpannen en funderingen.

Om hun inkomsten op te voeren hebben veel beheerders van Anglicaanse kerken zich voorgenomen om het toeristisch potentieel van hun kerken uit te buiten, en sponsors te zoeken onder de lokale middenstand.

'De vraag is: Hoe vind je geld om dit alles te onderhouden zonder in conflict te geraken met de oorspronkelijke opdracht van de kerk', zegt Stephen Jenkins, een woordvoerder van de kerk.

Sommige initiatieven zijn succesvol gebleken. In Bristol Cathedral worden de kosten van het kerkkoor gedekt door Nuclear Electric, een elektriciteitsbedrijf. In ruil hiervoor mag het bedrijf zijn logo en naam in de programmablaadjes afdrukken.

In Nottinghamshire helpt de National Westminster Bank met het organiseren van een inzamelingsactie die twee miljoen moet opbrengen.

Andere ideeën zijn minder goed ontvangen.

In Salisbury mislukte een sponsorovereenkomst tussen de kathedraal en McDonald's. Er rees bezwaar tegen een plan om bezoekers, in ruil voor een kleine bijdrage aan het onderhoud, te tracteren op een mini-perkamentrol met de geschiedenis van de kerk en een coupon voor een gratis Big Mac.

Nog meer oppositie was er, eind jaren tachtig, tegen een plan van de Hereford kathedraal om de 'Mappa Mundi', een dertiende eeuwse wereldkaart, te verkopen. Het geld was nodig voor reparaties aan de kathedraal, maar de verkoop van de kaart werd gestopt na een storm van protest, die uiteindelijk uitdraaide op tussenkomst door John Paul Getty.

Getty en enkele anderen brachten weliswaar miljoenen dollars bijeen, waarmee een gebouw naast de kathedraal werd neergezet om de schat in te huisvesten. Maar functionarissen van de kathedraal zeggen dat er nu nog steeds geen geld is om de hoognodige reparaties uit te voeren.