Otto Warmbier in maart vorig jaar.
Otto Warmbier in maart vorig jaar. © EPA

Zieke student VS die door Noord-Korea werd vrijgelaten, overleden

De Amerikaanse student Otto Warmbier, die vorige week door Noord-Korea plotseling werd vrijgelaten, is overleden. Warmbier (22) lag in coma en werd sinds zijn terugkeer verpleegd in Cincinnati. Volgens zijn familie is hij bezweken aan hersenletsel dat hij opliep tijdens zijn detentie. Warmbier was in Noord-Korea veroordeeld tot 15 jaar dwangarbeid wegens diefstal.

De student uit Virginia werd in januari vorig jaar gearresteerd omdat hij een propagandavlag met de naam van de voormalige leider Kim Jong-il zou hebben geprobeerd te stelen in zijn hotel in Pyongyang. Hij werd aangehouden op het vliegveld in Noord-Korea, vlak voor hij naar China zou vliegen.

In maart dat jaar werd hij veroordeeld tot 15 jaar dwangarbeid. Warmbier bood tijdens zijn rechtszaak huilend zijn excuses aan. Volgens Pyongyang leed de student aan botulisme, opgelopen tijdens zijn gevangenschap, en was hij daarom in coma geraakt. Dokters die hem behandelden in de VS, weerspreken dit. Volgens hen werd er geen bewijs gevonden dat Warmbier aan botulisme leed. Noord-Korea zei vorige week dat de student om humanitaire redenen was vrijgelaten, nadat de VS er begin juni achter waren gekomen dat het slecht ging met zijn gezondheid. Na zijn vrijlating werd hij direct naar een ziekenhuis in Ohio overgebracht.

Zijn vader zei na de vrijlating op 13 juni dat zijn zoon ernstig door de Noord-Koreanen was mishandeld. Hij leed aan hersenletsel door marteling, zei hij. Warmbier kon niet meer spreken en zien. 'Helaas was na de vreselijke mishandeling van onze zoon in Noord-Korea geen andere uitkomst mogelijk dan wat we vandaag hebben meegemaakt', zei de familie van Warmbier in een verklaring waarin zijn overlijden wereldkundig werd gemaakt.

Na de vrijlating van Warmbier worden nog drie Amerikanen door Noord-Korea gevangen gehouden. Het gaat om twee medewerkers van een universiteit in Pyongyang en een zakenman. Ze zijn veroordeeld tot jarenlange gevangenisstraffen voor lichte vergrijpen.

De Amerikaanse president Donald Trump heeft namens hemzelf en zijn vrouw Melania de familie gecondoleerd. De VS veroordelen de wreedheid van het Noord-Koreaanse regime, aldus Trump.

Spanning

De spanning tussen de landen is verder opgelopen sinds Pyongyang Warmbier vrijliet. Noord-Korea beschuldigde de Amerikaanse autoriteiten maandag van het 'beroven' van diplomaten. Een delegatie uit het stalinistische land moest volgens staatspersbureau KCNA in New York onder dwang een pakketje afstaan.

Dat bewijst volgens Pyongyang nog maar eens dat de Verenigde Staten 'een wetteloze boevenstaat zijn.' De Noord-Koreaanse diplomaten woonden eerder deze maand een VN-conferentie bij over de rechten van gehandicapten. De delegatie zou vervolgens op luchthaven John F. Kennedy zijn benaderd door medewerkers van het Amerikaanse ministerie van Binnenlandse Veiligheid en de politie, die het pakket in beslag namen.

De Amerikanen 'voerden een gewelddadige aanval uit, alsof het gangsters waren', klaagde een woordvoerder van het Noord-Koreaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. 'Ze pakten het diplomatieke pakket af van de diplomaten.' Dat roept volgens de zegsman de vraag op of het hoofdkwartier van de Verenigde Naties wel thuishoort in New York.