Ophef in Rabat over vloedgolf-theorie islamisten

Marokko riskeert een tsunami, indien sekstoeristen het land bezoeken. Met deze theorie brengt de islamistische krant Attajdid in Rabat voor- en tegenstanders op de been....

Hassan Serrat, de hoofdredacteur van de islamistische krant, heeft de Marokkanen voor het water gewaarschuwd. Onder de kop Sekstoerisme en de tsunami schreef hij op de voorpagina dat Marokko het gevaar loopt te worden getroffen door een verwoestende vloedgolf, omdat het land waarschijnlijk de volgende bestemming van sekstoeristen wordt. Het artikel, een maand geleden verschenen, is het middelpunt van een ongekend hevige discussie over de dreiging van de radicale islam enerzijds en het recht op vrijheid van meningsuiting anderzijds. Op de achtergrond figureren daarbij de aanslagen in Casablanca van 16 mei 2003, waarbij twaalf zelfmoordenaars 33 omstanders opbliezen.

Aanvankelijk speelde het getouwtrek over de betekenis van de tsunami zich alleen af in de commentaren van linkse, rechtse, koninklijke en religieuze kranten, maar inmiddels heeft de woordenstrijd zich ook naar de straat verplaatst.

De Marokkaanse Organisatie van Strijd tegen Haat en Racisme riep laatst op tot een demonstratie voor de burelen van Attajdid in Rabat - prompt mobiliseerde de redactie haar sympathisanten voor een tegendemonstratie. En zo stonden de demonstranten tegenover elkaar, op het plein Bab El Alou, op een steenworp van de oceaan en net buiten de stadsmuur rond de medina, het oude Arabische centrum van Rabat.

Met zijn hand gebaart Hassan Serrat naar een overzichtsfoto van de protestmiddag - het panorama vult de gehele achterpagina van Attajdid, een krant op tabloidformaat. Genomen vanuit de vierkante minaret van de moskee aan de overkant laat de foto de twee groepen demonstranten zien. 'Zo is goed duidelijk dat aan onze kant de meeste mensen staan', zegt Serrat droog.

De gesoigneerde hoofdredacteur - in stropdas en wollen vest - staat aanvankelijk huiverig tegenover een interview: kan de westerse pers wel recht doen aan zijn delicate betoog? Maar uiteindelijk stemt hij ermee in zijn redenatie nog eens uiteen te zetten.

'Mijn artikel is opgebouwd uit vier ideeën. Ten eerste is een aardbeving het werk van God. De heilige koran en de soenna (de verzamelde uitspraken en daden van de profeet Mohammed, red.) stellen dat natuurrampen drie redenen hebben: het is een straf voor hen die de religieuze verplichtingen niet nakomen, ook als zij moslim zijn; het is een les die de overlevenden leert van het bestaan van een heilige kracht, en het is een beproeving voor de gelovigen.

'Het tweede punt is dat sekstoerisme, homoseksualiteit en pedofilie wijd verspreid zijn in Azië, de plaats van de ramp. Het derde punt is dat wij weliswaar nooit 100 procent zeker kunnen weten dat de tsunami een straf was, omdat alleen God de werkelijke redenen kent - maar dat er tegelijkertijd in de koran staat dat we elkaar moeten waarschuwen voor naderende rampen.

'Het vierde idee is het controversieelste: ik heb de Marokkaanse bevolking en de regering gewaarschuwd dat ze dicht bij hun geloof moeten blijven, omdat er verhalen in Frankrijk zijn verschenen dat sekstoerisme in Marokko kan ontstaan. Bovendien bestaan bepaalde seksuele gedragingen al in Marokko. Ik heb gezegd: wees voorzichtig.'

Waarom is vooral de Indonesische provincie Atjeh zwaar getroffen door de tsunami, een streek waar helemaal geen toeristen komen?

'Aan alle stranden in Azië gebeurt het. Ik wil er in dit verband graag op wijzen dat ik ben afgestudeerd in de psychologie met een onderzoek naar het seksuele leven van Marokkaanse jongeren. Ik heb veel gepubliceerd over seksualiteit in diverse Arabische tijdschriften.'

De krant Attajdid is de spreekbuis van de Partij voor Rechtvaardigheid en Ontwikkeling (PJD), die het islamisme een stem geeft in het parlement - vrijwel elke Marokkaanse krant vertolkt de ideeën van een politieke partij. Met een oplage van twaalfduizend exemplaren is Attajdid de vierde of vijfde krant van het land, zegt Serrat. 'Maar op het terrein van de politiek en ethiek zijn we nummer één.'

De omvang van de steun voor islamistische bewegingen is moeilijk te bepalen, omdat de belangrijkste onder hen, Al Adl wal Ihsan, nooit aan verkiezingen heeft deelgenomen. Onderzoek van de universiteit in Mohammedia leverde twee jaar geleden de schatting op dat maar liefst 60 procent van de bevolking sympathiseert met de politieke islam.

De protesten tegen de tsunami-waarschuwing hebben de islamisten voor het eerst in het defensief gedrukt, aldus Karim Mariami, commentator van de linkse krant Libération. Vooralsnog waren zij vooral in de aanval, daar waar het de modernisering van Marokko aangaat. Sinds de aanslagen in Casablanca hadden ze hun toon wat gematigd, maar 'de arrogantie van voor 16 mei is weer terug'.

Mensenrechten- en vrouwenrechtenorganisaties vormden in Rabat één front met overlevenden van de aardbeving die een jaar geleden Noord-Marokko teisterde. 'Nee tegen haatzaaierij. Solidair met de slachtoffers van natuurrampen', was de slogan van de driehonderd demonstranten. Het Attajdid-kamp sprak van 'intellectueel terrorisme' en vindt dat hen het recht van vrijheid van meningsuiting wordt ontzegd.

Alleen voor de oproep van de muezzin voor het middaggebed hadden beide partijen respect, zo noteerde de verslaggever van de staatskrant Le Matin fijntjes.