1909330
Prent verbeeldt hoe Pierre Minuit (staand) in 1626 inheemse bewoners mooie spullen aanbiedt in ruil voor hun eiland Manhattan. © GETTY

'Niet een Hollander, maar een Belg stichtte New York'

De stad New York werd niet gesticht door Nederlanders, maar door een Waal. Tenminste, dat beweert Yves Vander Cruysen, een Waals historicus, in zijn pas verschenen boek: Pierre Minuit, de man die Manhattan kocht.

 
Als historicus wil ik vooral een correct verhaal vertellen, maar ik wil ook tonen dat de kleine Belgen veel hebben bijgedragen aan onze planeet
Yves Vander Cruysen

Pierre Minuit - ook bekend als Peter Minnewit - was in 1626 gouverneur van Nieuw-Nederland, een jonge kolonie aan de oostkust van Amerika. Hij kocht er het eiland Manhattan van de indianen, voor amper 60 florijnen - naar huidige maatstaven zo'n 730 euro. Minuit legde er de basis voor de nederzetting die zou uitgroeien tot de wereldstad New York.

Hij deed dat in dienst van de Nederlandse republiek, waardoor de stichting van New York altijd aan de Nederlanders is toegeschreven. In 2009, de vierhonderdste verjaardag van New York, werd Nederland daarvoor uitgebreid in de bloemetjes gezet.

Eerste inwoners waren Waals
Volgens Vander Cruysen verdienen de Walen voor hun rol in New York meer lof: de eerste inwoners en de stichter waren Waals. Vander Cruysen ontdekte in archieven dat Pierre Minuit - wiens nationaliteit tot nog toe betwist werd - afkomstig was uit het huidige Wallonië. Hij werd in Duitsland geboren, als zoon van een gevluchte Waalse protestant. Zijn moedertaal was het Waals, een variant van het Frans.

'De West-Indische Compagnie zond hem naar Nieuw-Nederland omdat hij de taal van de kolonisten sprak', zegt Vander Cruysen. 'De voertaal in de kolonie was Waals, en de inwoners bouwden hun huizen in typisch Waalse stijl. Ik heb een brief gevonden van een Nederlandse priester die klaagde dat hij de inwoners niet verstond. Er werd amper Nederlands gesproken.'

Vander Cruysen - in het dagelijks leven wethouder - is niet de eerste Belg die de Nederlandse wortels in New York City minimaliseert. In 2009 vond de Belgische consul in de VS dat Nederland het feestjaar onterecht domineerde.

Nederlandse multinational
De meeste historici verwerpen de Waalse aanspraken: de West-Indische Compagnie was een Nederlandse multinational, de nationaliteit van de 'directeur' deed er niet toe. Bovendien bestond Wallonië in de 17de eeuw niet eens.

In Wallonië wordt de these van Vander Cruysen wel vlotjes overgenomen. Bijna alle media brachten het verhaal, zonder enige kritiek. 'Ik wil de Belgen een stukje van hun geschiedenis teruggeven', aldus Vander Cruysen, die volledig overtuigd is van zijn eigen gelijk. 'Als historicus wil ik vooral een correct verhaal vertellen, maar ik wil ook tonen dat de kleine Belgen veel hebben bijgedragen aan onze planeet.'