Straatvoedsel in de straten van Bangkok. Als het aan de Thaise overheid ligt, gaat dit beeld verdwijnen.
Straatvoedsel in de straten van Bangkok. Als het aan de Thaise overheid ligt, gaat dit beeld verdwijnen. © AP

Kakkerlaksaté en pad thai op straat: in Bangkok mag het straks niet meer

Thailand is volgens CNN de beste plek voor straatvoedsel ter wereld. Al twee jaar op rij voert Bangkok de wereldstraatvoedsellijst van de televisiezender aan. En wat doet de Thaise (militaire) overheid? Zij verbiedt straatvoedsel.

Het is gedaan met de straten gevuld met etensgeur, met soep, noedels, visbolletjes, gegrilde-kakkerlakkensaté, witte en oranje worst, Tom Yam en ander sea- en landfood. Gedaan is het met de plastic krukjes en de bovenmaatse mensen die daarop neerzakken om hun eten uit een bakje te slurpen. Het is echt waar, zegt het Bangkokse stadsbestuur. Die kramen zijn onhygiënisch en zij blokkeren het verkeer.

Fotoserie

Bekijk hier een fotoserie van de (nu nog) bestaande straatvoedselkraampjes in de straten van Bangkok.

Thailand, waarvan Bangkok dus de hoofdstad is, kan het niet geloven. Straatvoedsel is het hart en de ziel van Bangkok, de charme van de stad, niet alleen voor rugzaktoeristen maar ook voor Bangkokkers zelf en niet alleen voor de armen die blij zijn dat zij een hap noedels kunnen krijgen voor een dubbeltje: iedereen eet aan de straat. Behalve de generaals van de Thaise junta dan. Die vinden die kramen vies en rommelig. Alle kramen. Ook die met de nephorloges en valse dameshandtassen, T-shirts en Thai-boksershorts.

Nu al hoor je dat dit straatvoedselverbod niet te handhaven zal zijn. De militairen hebben de eerste compromissen al moeten toestaan nog voordat het verbod is ingegaan: er is een uitzondering gemaakt voor Yaowarat (de hoofdstraat in 'Chinatown') en voor rugzakparadijs Khao San. Maar de rest? Echt? Bangkok is juist leuk omdat het de glitterende hoogbouwmetropool met zijn overdaad aan winkelcentra combineert met het dorpse straatleven, zeggen de critici. Deze critici vrezen dat de junta, die in 2014 de democratie opzijschoof en het land overnam, het meent, en dat zij van dit kleurrijke unieke Bangkok een seksloos Singapore wil maken: een wereldstad die draait als een goed geoliede, kraakheldere machine met bijpassende gehoorzame en schoongewassen bewoners.

Achterbak van pickuptruck

Mensen die dit soort wetten bedenken, brengen zelf hun dagen door in kamers met airconditioning, en bekommeren zich niet om de armen

Mopperende agent uit het zuiden van Thailand

Het is niet de eerste keer dit jaar dat de junta het land verbijstert. Voor het straatvoedselverbod was er het verbod op het meerijden in de achterbak van pick-uptrucks. Daarmee kwam de junta in maart, om het amper een week later weer in te trekken. Het was té belachelijk. Achterbakken van pick-uptrucks zijn voor arme Thai de enige vorm van betaalbaar openbaar vervoer en in grote delen van het platteland überhaupt de enige vorm van vervoer. Miljoenen Thai verplaatsen zich op die manier. Dat verbieden was zo belachelijk dat zelfs de politie protesteerde en weigerde het verbod te gaan handhaven. Een agent in het zuiden werd mopperend geciteerd: 'Mensen die dit soort wetten bedenken, brengen zelf hun dagen door in kamers met airconditioning en bekommeren zich niet om de armen.'

En dan was er nog het alcoholverbod, in juli 2015. Van de ene op de andere dag werd afgekondigd dat er een alcohol meer mocht worden verkocht binnen een straal van 300 meter van een onderwijsinstelling. Een groot deel van alle dagwinkels en kroegen en uitgaanscentra bleek daaronder te vallen. Van dat verbod is nadien weinig meer vernomen. Alcohol is nog steeds gewoon overal te koop. Dat moet je de Thai nageven: als het even kan, negeren zij de junta gewoon en gaan door met hun leven.

De junta blijft intussen proberen dat leven van de wieg tot het graf te reguleren. Gevoel voor humor of een beetje plezier zit duidelijk niet in het pakket dat zij voor ogen hebben. 'Ik ben een grappig iemand', zei juntaleider en zelfbenoemde premier Prayuth Chan-o-Cha (op 4 februari 2015). Het zou in zijn Thailand niemand verbazen als je de gevangenis ingaat als je hem deze uitspraak nu voor de voeten gooit. Het is namelijk streng verboden Prayuth te bespotten, en wat spot is en wat niet dat bepaalt Prayuth zelf. Hij vindt weinig leuk. Hij wantrouwt leukigheid zelfs.

Hij heeft opdracht gegeven iedereen die op het internet de spot met hem drijft te arresteren. Dat komt boven op een al steeds langere lijst van zaken waarvoor je gevangen gezet kunt worden. Het lezen van George Orwells '1984' in het openbaar, het demonstratief eten van een boterham, het omhoog houden van een blanco vel papier, de drievingerige 'Hunger Games-groet', het Franse volkslied of witte T-shirts met de tekst 'peace Please'.

Eind van het jaar zal blijken of het straatvoedselverbod zich zal voegen bij het vergeten alcoholverbod of dat de overheid serieus een einde gaat maken aan het wereldwijd geroemde straatleven van Bangkok.