Betogers eisten direct na de bekendmaking van het nieuws het aftreden van de Braziliaanse president Temer.
Betogers eisten direct na de bekendmaking van het nieuws het aftreden van de Braziliaanse president Temer. © REUTERS

House of Cards is er niets bij: 'Braziliaanse president stemde in met betaling zwijggeld'

De Braziliaanse president Michel Temer heeft ingestemd met het betalen van zwijggeld aan een voor corruptie veroordeelde collega. Dat meldt de krant O Globo, op basis van geluidsopnames waarop de president zelf te horen zou zijn. De onthullingen sloegen woensdagavond in als een bom. De oppositie heeft direct een verzoek ingediend een afzettingsprocedure te starten.

De audio-opname, die niet is vrij gegeven, dateert van twee maanden terug. Joesley Batista, directeur van de Braziliaanse vleesgigant JSB heeft op 7 maart laat op de avond een ontmoeting met Temer. In zijn tas heeft hij op verzoek van het Openbaar Ministerie een opnameapparaat verstopt.

Het gesprek komt op Eduardo Cunha, Temer's partijgenoot die wegens corruptie in de gevangenis zit. Cunha's arrestatie is het gevolg van onderzoek naar een immens corruptieschandaal waarin politici en bedrijven onder een hoedje spelen om zichzelf en partijkassen te spekken. Temer's naam is meerdere malen genoemd in verklaringen van andere verdachten, en het ligt voor de hand dat ook Cunha over belastende informatie beschikt.

Volgens O Globo vertelt Batista die avond aan Temer dat hij Cunha zwijggeld betaalt. Temer antwoordt: 'Dat moet doorgaan, oké?' De twee spreken ook over Rodrigo Rocha, een vertrouwenspersoon van Temer. Later filmt de Federale Politie dat Rocha een koffer geld krijgt overhandigd van de mannen van JSB.

Temer ontkent alles

In een eerste reactie ontkent Temer alle aantijgingen. 'President Michel Temer heeft nooit verzocht om zwijggeld te betalen aan oud-parlementariër Eduardo Cunha', aldus de verklaring van zijn woordvoerders. Temer geeft toe dat de ontmoeting met de JSB topman heeft plaatsgevonden, maar stelt dat hij nooit toestemming heeft gegeven of heeft meegewerkt aan het tot zwijgen brengen van Cunha. De president riep woensdag zijn kabinet bijeen voor een crisisberaad.

Als de beschuldigingen kloppen is dat zeer pijnlijk voor Temer. Eduardo Cunha is het brein achter de afzetting van Temer's voorganger Dilma Rousseff. Vanwege zijn slinkse handelwijze kwam hij bekend te staan als de 'Braziliaanse Frank Underwood', naar de hoofdpersoon van de Amerikaanse politieke televisieserie House of Cards. Rousseff werd beschuldigd van het sjoemelen met de begroting en vorig jaar besloot het Congres dat ze moest aftreden.

Zodra Rousseff op non-actief was gesteld nam Cunha's bondgenoot Temer het stokje over. Hij was Rousseff's vice-president, maar had zich in de maanden voorafgaand aan de impeachment aan de kant van haar vijanden geschaard. Rousseff noemt haar afzetting een staatsgreep.

Cunha is inmiddels tot vijftien jaar cel veroordeeld wegens corruptie en witwaspraktijken. Het onderzoek naar het corruptieschandaal gaat onverminderd door, Temer heeft sinds zijn aantreden al zeven ministers zien vertrekken wegens corruptie. De directie van vleesbedrijf JSB staat ook op de verdachtenlijst. Directeur Batista zou de opname van Temer hebben gemaakt in ruil voor strafvermindering.

Demonstranten eisen vertrek Temer

Zodra de onthullingen woensdag bekend werden, stroomden demonstranten naar het veld voor het regeringspaleis. 'Fora Temer', schreeuwden ze. 'Weg met Temer.' Het is de strijdleus die sinds Temer de macht overnam van Dilma Rousseff overal op muren staat gespoten. Uit een recente opiniepeiling blijkt dat slechts 9 procent van de bevolking Temer positief waardeert. De hervormingen van pensioenstelsel en arbeidsrechten die Temer door het Congres probeert te jagen, stuiten op grote weerstand.

Een parlementariër van oppositiepartij Rede heeft woensdagavond een verzoek ingediend om een afzettingsprocedure te starten tegen Temer. Het is echter de vraag hoeveel kans zo'n verzoek heeft. Temer heeft grote steun in het Congres, een derde van de parlementariërs wordt ook onderzocht voor betrokkenheid bij het corruptieschandaal.

De makers van de House of Cards reageerden woensdag via twitter op het nieuws uit Brazilië.  'Het is moeilijk te concurreren', schreven ze in het Portugees. In twee uur tijd waren er 76 duizend retweets.