Hof Israël fluit autoriteiten terug

Leger, politie en immigratiedienst zetten al enkele maanden Palestijnse, Israëlische en buitenlandse activisten de voet dwars. Maar de Israëlische justitie floot hen maandag, voor de derde keer in korte tijd, terug. Het hooggerechtshof gelaste de vrijlating van een Spaanse en een Australische activiste die zondag waren gearresteerd in Ramallah op de Westoever. Hun visa zouden volgens de autoriteiten zijn verlopen.

Geen bevoegdheid

Maar het hof oordeelde dat de Israëlische immigratiedienst geen bevoegdheid heeft in bezet Palestijns gebied en dus niet betrokken had mogen zijn bij de arrestatie. De twee mogen hun dreigende uitzetting aanvechten. In januari werd ook een Amerikaanse activist vrijgelaten, omdat zijn arrestatie onrechtmatig was.

Drie weken geleden oordeelde een rechtbank in Jeruzalem dat zeventien Israëlische demonstranten ook ten onrechte waren opgepakt. Zij namen deel aan een wekelijkse protestactie tegen de opmars van radicale Joodse kolonisten in Sheikh Jarrah, een Palestijnse wijk in Oost-Jeruzalem.

‘Het is niet helemaal duidelijk meer of we met de Israëlische politie of de ‘Yisrael Beitenu-politie’ te maken hebben’, schreef Yossi Sarid, oud-leider van de linkse Meretz-partij, in de krant Haaretz. Hij verwees daarmee naar de ultra-rechtse regeringspartij van Avigdor Lieberman, die zijn populariteit dankt aan zijn intolerante standpunten.

Gerichte campagne

Advocaat Omer Schatz betoogde voor het hof dat er een gerichte campagne aan de gang is tegen de veelkleurige activistenbeweging. Tientallen Palestijnen die wekelijks in demonstreren tegen de muur rond de Westoever, zijn gearresteerd. Leiders van de Palestijnse Stop the Wall-organisatie, die boycotacties tegen Israël van de grond probeert te krijgen, viel hetzelfde lot ten deel. In januari werd ook een Tsjechische activiste in Ramallah opgepakt die wel meteen het land is uitgezet.

Israël houdt het losse verband van lokale en buitenlandse activisten scherp in de gaten sinds de hevige Gaza-oorlog van een jaar geleden. Premier Benjamin Netanyahu wil harder verweer bieden tegen mensenrechtenorganisaties die hij beticht van onevenwichtige en beschadigende kritiek op Israël.

De golf van verwijten na de Gaza-oorlog culmineerde in het Goldstone-rapport van de VN, waarin Israël werd beschuldigd van oorlogsmisdaden. Netanyahu heeft dat rapport in één adem met Iran, Hamas en Hezbollah een ‘strategische dreiging’ genoemd.

Tekenend voor de stemming is de campagne die de nationalistische Im Tirtzu-organisatie voert tegen een belangrijke financier van Israëlische mensenrechtengroepen, het Nieuw Israël Fonds. Voorzitter Naomi Chazan, oud-parlementariër voor Meretz, is op grote posters en in advertenties als duivel afgebeeld.