Zijn voorganger Mohamed ElBaradei zei vorige maand nog tegen de BBC dat zijn ‘intuïtie’ hem vertelde dat Iran juist wel probeerde het vermogen te ontwikkelen om kernwapens te maken, als ‘verzekeringspolis’ tegen bedreigingen door buurlanden of de VS.
Amano is dinsdag gekozen tot nieuw directeur van de IAEA. Hij kreeg in de 35 landen tellende raad van bestuurders maar net de vereiste tweederde meerderheid achter zich: 23, tegen 11 voor de Zuid-Afrikaan Abdul Samat Minty, bij een cruciale onthouding. Het was de zesde stemronde, nadat tijdens vijf eerdere rondes geen kandidaat de vereiste meerderheid kreeg.
De 62-jarige Amano heeft zich gespecialiseerd in multilaterale nucleaire ontwapening. Hij onderhandelde hierover namens Japan in zijn 36 jaar als diplomaat op standplaatsen in Washington, Brussel, Genève en Vientiane.
Amano, die de steun kreeg van de geïndustrialiseerde landen, wordt gezien als technocraat die de IAEA zal ‘depolitiseren’ na twaalf jaar ElBaradei, die het nogal eens aan de stok kreeg met de VS. Volgens critici heeft Amano onvoldoende communicatieve vaardigheden en kan hij geen weerstand bieden aan de invloed van grootmachten als Japan, dat het grootste deel van het IAEA-budget betaalt.
Amano neemt het roer bij het IAEA in een zware tijd over. Onderzoeken van het IAEA in Iran en Syrië zitten vast en op de nucleaire ontwikkelingen in Noord-Korea heeft het al helemaal geen zicht.