Basuki Ahok Tjahaja Purnama.
Basuki Ahok Tjahaja Purnama. © ANP

'Ahok' wint ondanks moslim-protesten eerste ronde gouverneursverkiezing Jakarta

Honderdduizenden moslims betoogden tegen hem, hij is beschimpt en voor de rechter gesleept wegens 'belediging van de islam', maar toch is Basuki Tjahaja Purnama oftewel 'Ahok' woensdag bij de gouverneursverkiezingen in Jakarta als eerste uit de bus gekomen.

De christelijke kandidaat haalde volgens voorlopige tellingen zo'n 43 procent van de stemmen, 4 procent meer dan zijn naaste belager, moslimkandidaat Anies Baswedan. De derde kandidaat, Agus Yudhoyono, is met zo'n 18 procent de grote verliezer. Hij valt af. Omdat geen van de kandidaten meer dan 50 procent van de stemmen haalde komt er een tweede ronde, waarin Ahok en Anies het tegen elkaar zullen opnemen.

De verkiezingen gaan niet alleen over de positie van de gouverneur, maar over veel meer. Zij zijn, zegt Ahok, 'een lakmoestest voor de Indonesische islam', een test voor de richting die niet alleen Jakarta, maar heel Indonesië uit zal gaan. De verkiezingen moeten antwoord geven op de vraag: 'zijn we een tolerant, of een intolerant land', aldus Ahok.

Blasfemie

Het goede resultaat van de eerste ronde houdt de hoop levend dat Ahok zijn gouverneursschap kan voortzetten, maar niet veel meer dan dat. De islamitische stemmen kunnen in de tweede ronde alsnog de doorslag geven.

In de tweede ronde wacht Ahok een zwaardere taak dan in de eerste. Zijn tegenstander Baswedan kan rekenen op een fors deel van de stemmen die zijn uitgebracht op Agus Yudhoyono. Deze zoon van ex-president Susilo Bambang Yudhoyono heeft nadrukkelijk stemmen getrokken van moslimgroepen die betoogden tegen de christen Ahok. Deze kiezers zijn fanatieke Ahok-haters en zij zullen daarom automatisch hun steun geven aan de enig overgebleven moslimkandidaat Anies Baswedan. Ahoks enige kans om de drempel van 50 procent te halen is het mobiliseren van zoveel mogelijk kiezers die woensdag niet zijn gaan stemmen.

Ahok moet zich verweren tegen religieuze intolerantie, nep-nieuws en racisme. In november en december van het vorig jaar gingen honderdduizenden moslims de straat op om zijn kop te eisen. Zij waren opgejut door radicale groepen die hem betichtten van blasfemie.

Demonstraties

Meer lezen?

Machtsspel nadert ontknoping: stemt Jakarta voor of tegen moslim-gouverneur? Lees hier een uiteenzetting van de kanshebbers. (+)

Een slordig hergemonteerd fragment uit een toespraak van Ahok moest bewijzen dat hij de islam had beledigd. Islamitische websites en predikers verspreidden de aanklacht en het volk geloofde ze. In een opinie-onderzoek was 45 procent van de ondervraagden ervan overtuigd dat Ahok de islam had beledigd, maar van die mensen bleek 88 procent niet precies te weten wat hij eigenlijk had gezegd.

Desondanks ontstaken zij in woede, en gingen zij massaal de straat op. Het protest werd niet alleen geleid door religieuze motieven. Er zijn sterke vermoedens dat ex-president Yudhoyono de hand heeft gehad in de organisatie van de massaprotesten.

Het gemak waarmee die tot stand kwamen, tussen de 200 duizend en 500 duizend mensen gingen de straat op, was een schok. De radicale, intolerante versie van islam beschikte ineens over veel meer steun dan iedereen voor mogelijk had gehouden.

Om de gemoederen te bedaren werd Ahok snel in staat van beschuldiging gesteld, en sindsdien sleept een rechtszaak tegen hem zich voort. De protesten zwakten af, maar enkele dagen voor de verkiezingen kwamen nog eens honderdduizend man bij elkaar om te bidden dat geen moslim zou gaan stemmen op een niet-moslim. Dat gebed werd bijgewoond door beide verkiezingstegenstanders van de gouverneur.

De definitieve uitslag van de eerste rond zal pas volgende maand bekend worden. De tweede verkiezingsronde is gepland op 19 april.