Het gebouw van de Theaterschool in de Jodenbreestraat in Amsterdam.
Het gebouw van de Theaterschool in de Jodenbreestraat in Amsterdam. © Jiri Buller

Twee docenten Theaterschool beschuldigd van relaties met studentes

Amsterdamse Theaterschool in opspraak

Oud-studenten van de Amsterdamse Theaterschool beschuldigen twee prominente docenten ervan dat ze zich schuldig hebben gemaakt aan grensoverschrijdend gedrag. De mannen, die beiden ook belangrijke posities in de theaterwereld bekleden, knoopten volgens de oud-studenten amoureuze relaties aan met leerlingen van de school. Dit zeggen ex-studenten en docenten in gesprekken met de Volkskrant.

Lees hier een reconstructie van de affaires op de Amsterdamse Theaterschool.

Een van de docenten, de Vlaamse acteur Jappe Claes, stapte begin 2014 op. Dat gebeurde nadat een groep jonge docenten een onderzoek naar hem had ingesteld. Zij concludeerden dat hij met veel studenten seksuele relaties had gehad. Volgens bronnen gaat het om tussen de tien en twintig studenten. Een aantal vrouwen zei zich door hem geïntimideerd te voelen.

Claes werd volgens ingewijden door directeur Jan Zoet voor de keuze gesteld: of hij moest opstappen, of er zou een diepgravend onderzoek komen naar zijn gedragingen. Hij koos voor een 'vrijwillig' vertrek. Naar buiten toe werd gecommuniceerd dat hij opstapte omdat hij zich meer wilde richten op zijn carrière als acteur. Zijn vertrek werd 'een verlies' voor de Theaterschool genoemd. Zelf ontkent Claes aanvankelijk tegenover de Volkskrant seks te hebben gehad met studentes. Later erkent zijn advocaat dat Claes één kortstondige relatie heeft gehad met een studente.

De andere docent is Ruut Weissman, artistiek leider van de Theaterschool en vermaard theaterregisseur, bekend van de musical Hij gelooft in mij over André Hazes. Weissman erkent desgevraagd dat hij in de jaren '80 relaties met studenten had, maar zegt zichzelf begin jaren '90 tot de orde te hebben geroepen.'Op een dag realiseerde ik me dat mijn positie dat niet toeliet. Maar in de jaren '80 gebeurde dat gewoon, relaties met studenten. Mijn leidinggevenden deden dat ook. Ik wil het niet goedpraten, maar dat was het klimaat.'

Meer relaties

Ik weet zeker dat de mensen met wie jullie gesproken hebben niet de mensen zijn die succes hebben gehad

Beschuldigd docent Ruut Weissman

Weissman bezweert daarna nooit meer in de fout te zijn gegaan. Hij zegt dat het bij drie relaties is gebleven. De Volkskrant sprak met vier vrouwen die zelf zeggen als student in de jaren '80 een relatie met Weissman te hebben gehad. Andere bronnen zeggen dat het om meer relaties ging. 'Ik weet zeker dat de mensen met wie jullie gesproken hebben niet de mensen zijn die succes hebben gehad. Dat weet ik zeker', aldus Weissman.

Op de school is het ook de afgelopen jaren onrustig rond Weissman. In 2012 stuurt een docente, die uit angst voor haar positie anoniem wil blijven, een brandbrief aan de vertrouwenscommissie naar aanleiding van recente geruchten over hem. Na overleg met de school dient de docente geen officiële klacht in omdat ze geen juridisch houdbare bewijzen heeft.

In 2014 stapt cabaretière en zangeres Karin Bloemen met verklaringen van zes vrouwen over Weissman naar de schoolleiding. De vrouwen, onder wie in ieder geval twee van de drie met wie Weissman in de jaren '80 een 'verhouding' had, vinden dat Weissman zijn positie heeft misbruikt door relaties met hen aan te gaan.

Omdat het geen formele klachten betrof, de brieven anoniem waren en omdat het ging om feiten van tussen de 20 en 30 jaar geleden, deed de school er verder niks mee. Weissman noemt het dossier van Bloemen het dieptepunt van zijn leven. 'Het zit vol met leugens.'

Cultuur van grensoverschrijdend gedrag

Verschillende oud-studenten zijn de afgelopen jaren met verkapte onthullingen naar buiten gekomen. Zo schreef actrice Erna Sassen, bekend van Medisch Centrum West, een sleutelroman over een studente die gek werd van haar relatie met een docent. Cabaretière Mylou Frencken sprak in comedyclub Toomler over haar affaire met Weissman op de school. In september komt een roman uit van Anne van Veen, de dochter van Herman van Veen, geïnspireerd op haar ervaringen op de Theaterschool. In dat boek lijdt een studente onder haar relatie met een Vlaamse docent.

De Theaterschool laat in een schriftelijke reactie weten dat 'intieme relaties tussen docenten en studenten, alsmede tussen medewerkers, die in studie of werk in een onderlinge afhankelijkheidsrelatie verkeren, niet acceptabel en dus niet geoorloofd zijn'.

Alle klachten en signalen die door de leiding van de Theaterschool worden opvangen, worden opgevolgd door nader onderzoek en gesprekken

De Theaterschool

De Volkskrant sprak vijftien oud-studenten, drie (oud-)docenten en andere ingewijden. Volgens hen heerste er jarenlang een cultuur waarin grensoverschrijdend gedrag van docenten zonder consequenties bleef. De school claimt dat met die cultuur is afgerekend. 'Alle klachten en signalen die door de leiding van de Theaterschool worden opvangen, worden opgevolgd door nader onderzoek en gesprekken. Indien nodig worden er conclusies getrokken en maatregelen genomen. Recente ervaringen binnen de Theaterschool illustreren het vermogen van de organisatie hierin het juiste pad te bewandelen.'

Vanwege privacybescherming wil de school niet op individuele gevallen ingaan.

Aanvullingen en verbeteringen: In bovenstaand artikel staat ten onrechte dat een groep jonge docenten concludeerde dat Jappe Claes, docent aan de Amsterdamse Theaterschool, 'met veel studenten seksuele relaties had gehad'.  Uitkomst van het onderzoek was dat Claes met een studente een seksuele relatie had. Verder had hij zich bij circa 15 studentes bezondigd aan grensoverschrijdend gedrag, seksuele toespelingen en misbruik van zijn positie als docent en leidinggevende. Andere bronnen spreken wel van 'meer seksuele relaties'.