Door de beschadigde stuw is het waterpeil in de Maas drastisch gezakt.
Door de beschadigde stuw is het waterpeil in de Maas drastisch gezakt. © Raymond Rutting / de Volkskrant

Tijdelijke dam moet scheepvaart op Maas weer mogelijk maken

Rijkswaterstaat gaat een tijdelijke dam bouwen achter de zwaar beschadigde stuw in de Maas bij Grave. Dat is dinsdagochtend bekendgemaakt. Met de bouw van de dam wordt deze week al begonnen; het werk zal naar verwachting twee weken duren. De aanvoer van materiaal is al gestart.

Door de dam wordt binnenkort weer scheepvaartverkeer mogelijk op de Maas tussen Grave en Sambeek en kunnen de laatste woonboten en jachten in de Maas los komen. De dam bestaat uit verschillende formaten breuksteen en wordt benedenstrooms opgebouwd achter de beschadigde stuw. Hij krijgt een hoogte van circa 5,60 meter en een breedte van circa 30 meter.

Tegelijkertijd wordt ook gewerkt aan het herstel van de stuw. De beschadigde jukken worden verwijderd en vervangen. Voor het repareren van de betonnen steunbokken moet de stuw tijdelijk worden drooggezet. Geschat wordt dat de herstelwerkzaamheden aan de stuw nog ruim een half jaar zullen duren.

Tekst gaat verder onder de kaart

Meer lezen?

Na de aanvaring van de stuw bij Grave werd de sluis bij Heumen veel te laat gesloten. Een fout die tot gevolg had dat het waterpeil zo ver daalde dat de scheepvaart op het belangrijke Maas-Waalkanaal momenteel onmogelijk is.

Overal varen schepen, maar de Maas doet even niet mee. Fotograaf Raymond Rutting maakte luchtfoto's van de verlaten rivier.

Bij het aanleggen van de tijdelijke dam laat Rijkswaterstaat het waterpeil geleidelijk stijgen, zodat woonboten en jachten los kunnen komen van de rivierbodem en met het waterpeil mee omhoog komen. Als het water weer op peil is, +7,90m NAP, kan het scheepvaartverkeer tussen Sambeek en Grave worden hervat.

Vorige week donderdag voer een binnenvaartschip geladen met benzeen in de dichte mist tegen de stuw in de Maas bij Grave. Daarbij werd een gat geslagen in de waterkering waardoor water wegloopt. Als gevolg daarvan is de Maas tussen Grave en Sambeek sindsdien onbevaarbaar voor binnenschepen.

Tekst gaat verder onder afbeelding

Afgelopen week hebben experts van Rijkwaterstaat gestudeerd op verschillende oplossingen. Zo is gekeken naar de mogelijkheid van een mobiele dijk, pontons op big bags en een damwand vóór de stuw. Uiteindelijk is voor een tijdelijke dam benedenstrooms gekozen. Een voordeel hiervan is dat de stuwvloer en rivierbodem bovenstrooms beschikbaar blijven, zodat er ruimte is voor herstelwerkzaamheden aan de stuw.

Sinds zondag is weer beperkte scheepvaart mogelijk op het Maas-Waal-kanaal tussen sluis Weurt en losplaats Malden. Alle woonboten zijn inmiddels losgekomen van de kanaalbodem. Rijkswaterstaat pompt bij Heumen water van de Maas in het Maas-Waal-kanaal om de waterstand in het kanaal weer op peil te brengen. Als gevolg van het ongeluk in Grave was ook het waterpeil in het kanaal gezakt.

Sinds de bouw van de stuw bij Grave (1928) is een calamiteit van deze omvang niet eerder voorgekomen. Per jaar passeren zo'n negenduizend schepen de stuw.


Onderzoek

Dinsdag werd ook bekend dat Rijkswaterstaat, gemeenten, veiligheidsregio's en waterschappen opdracht hebben gegeven tot een extern onderzoek naar het stuwongeluk in Grave. Daaruit moet duidelijk worden wat er goed en fout ging bij het optreden door de verschillende instanties bij de aanpak van de bijna-ramp.

In de dagen na het ongeluk kwam er van verschillende kanten kritiek. Zo zou Rijkswaterstaat de stuw bij Heumen te laat hebben gesloten waardoor het waterpeil in het Maas-Waalkanaal zakte. Die sluis ging van om 2.30 in de ochtend dicht, zeven uur na het ongeluk. De burgemeester van Heumen vond dat hij te laat was geïnformeerd.

Het onderzoek, dat zich vooral richt op de eerste 48 uur na de ramp, moet binnen zes weken zijn afgerond.