Een verpleegkundige begeleidt een patiënt.
Een verpleegkundige begeleidt een patiënt. © ANP

Roep om verplicht bewijs van goed gedrag binnen zorgsector

De beroepsvereniging van verpleegkundigen en verzorgenden V&VN (65 duizend leden) vindt dat een Verklaring omtrent het gedrag (VOG) zo snel mogelijk moet worden verplicht voor zorgmedewerkers. Ook de patiëntenfederatie NPCF pleit daarvoor.

Met een VOG verminder je de risico's

V&VN-woordvoerder Francis Bolle

Reportage

Psychiatrisch verpleegkundige Dave V. verzweeg bij zijn sollicitatie bij het Atrium MC in Heerlen dat hij was veroordeeld voor een zedendelict. Lees hier de reportage over deze ontuchtzaak.

Aanleiding is de strafzaak tegen een verpleegkundige van het Atrium-ziekenhuis in Heerlen, die zijn verleden verzweeg en meerdere psychiatrische patiënten zou hebben misbruikt.

'Met een VOG verminder je de risico's', zegt V&VN-woordvoerder Francis Bolle. 'Dat is in het belang van kwetsbare patiënten die niet goed voor zichzelf kunnen opkomen. Die hebben recht op een veilige omgeving. Een hulpverlener aan bed moet een veilige hulpverlener zijn en niet iemand met een zedendelict op zijn naam.'

Een VOG, afgegeven door de dienst Justis van het ministerie van Veiligheid en Justitie, is een verklaring waaruit blijkt dat iemand in het verleden geen strafbare feiten heeft gepleegd die een bezwaar kunnen vormen voor het uitoefenen van zijn of haar functie. Onder meer onderwijzers, gastouders en taxichauffeurs zijn wettelijk verplicht om een Verklaring omtrent het gedrag te overleggen aan hun werkgever. Maar voor personeel in de zorg geldt die verplichting niet.

De minister en staatssecretaris van Volksgezondheid hebben enkele jaren geleden wel een wetsvoorstel ingediend waarin de VOG-plicht is opgenomen. Maar in 2013 heeft de Tweede Kamer een amendement van de SGP aangenomen waarin die verplichting is geschrapt. Volgens een meerderheid van de Kamer ging het te ver om iedereen in de zorg te verplichten tot een VOG. Dat zou tot veel administratie leiden en de instellingen te veel belasten. De Kamer zag meer in 'maatwerk'. In de zorg werken 1,3 miljoen mensen.

Administratieve rompslomp

Ik weet niet of een verplichting de kwaliteit van de zorg bevordert

NU'91-voorzitter Monique Kempff

Het wetsvoorstel (Wet kwaliteit klachten en geschillen zorg) ligt nu bij de Eerste Kamer. De Senaat heeft vragen gesteld over het schrappen van de VOG-plicht. Minister Edith Schippers en staatssecretaris Martin van Rijn hebben nu (als minder vergaand alternatief) een algemene maatregel van bestuur in voorbereiding om een VOG-plicht in te voeren voor nieuwe medewerkers in de geestelijke gezondheidszorg en langdurige ouderenzorg. Als die maatregel is aangenomen, moeten ook verpleegkundigen op psychiatrische afdelingen van ziekenhuizen een VOG overleggen.

Volgens V&VN-woordvoerder Bolle is het 'een politieke keuze' om de VOG niet voor de hele gezondheidszorg verplicht te stellen. 'Het wordt nu aan de instellingen zelf overgelaten', aldus Bolle. De terughoudendheid om het wettelijk te regelen komt volgens haar voort uit de vrees voor administratieve rompslomp. 'Het gaat om enorme aantallen. Er zijn 170 tot 180 duizend verpleegkundigen en daarnaast zijn er 150 duizend verzorgenden op mbo-niveau.'

NU'91, een andere beroepsvereniging en vakbond voor verpleegkundigen en verzorgenden (30 duizend leden), is tegen een verplichte VOG voor alle professionals in de zorg. 'Ik weet niet of een verplichting de kwaliteit van de zorg bevordert', zegt voorzitter Monique Kempff. 'Ik vraag me af of je daarmee voorkomt dat je slechte professionals aanneemt. Er zijn meer criteria om te toetsen of mensen hun vak goed kunnen uitoefenen.'

Zij wijst op de grote moeite en kosten van een VOG-plicht: 'Je moet het toetsen en ergens opslaan. En een jaar later moet je het eigenlijk opnieuw toetsen. Het geeft veel gedoe. En wie gaat dat allemaal betalen?'

Iedere zorgmedewerker moet een Verklaring omtrent het gedrag hebben.

  • 77% (1335)

    Eens

  • 23% (400)

    Oneens

1735 stemmen