Nederlanders doden achttien Talibanstrijders

De commando’s werkten samen met een veel grotere strijdmacht, bestaande uit Amerikaanse en Afghaanse troepen, die optraden in het kader van de operatie Enduring Freedom, de wereldwijde strijd tegen terrorisme. De Nederlandse militairen, benadrukt Defensie, stonden echter onder Nederlands commando en opereerden onder hun eigen geweldsinstructie.

Naar schatting ‘enkele honderden’ Talibanstrijders bleken zich te hebben verzameld in de Baluchi-pas, een smalle vallei tien kilometer ten noordoosten van Camp Holland, het Nederlandse hoofdkwartier in Tarin Kowt. Vanaf die hoge positie hadden de Taliban een onbelemmerd uitzicht op de opbouw van de Nederlandse basis en konden zij die ook gemakkelijk bestoken met mortieren.

‘Er ontstond dus een acute dreiging’, zegt Berlijn. Hij besloot daarop ‘pro-actief en offensief’ te handelen. ‘We waren bang dat we anders niet eens uit de startblokken konden komen in Uruzgan.’ De vallei werd in samenwerking met andere troepen uitgekamd van 11 tot 21 juli. Hoeveel doden hierbij in totaal zijn gevallen vertelt Defensie niet. Berlijn: ‘Ik heb geen indicatie dat er burgers zijn gedood.’

Het is de vijfde keer dat Nederlandse commando’s in Uruzgan het vuurgevecht aangaan. Ditmaal konden zij voor het eerst ook het resultaat bekijken. Uit de papieren en wapens van de gedode mannen, stelt Defensie, blijkt dat het Talibanstrijders waren met concrete aanvalsplannen.

Een eenheid van de Afghaanse politie blijft achter in de vallei om te voorkomen dat deze strategische positie opnieuw kan uitgroeien tot een bedreiging van Camp Holland. Medische en veterinaire teams zijn gestuurd om de bevolking te helpen. Berlijn: ‘Er mag daar geen vacuüm ontstaan.’ Nederlandse troepen nemen hier over een week de gebiedsverantwoordelijkheid over van de Amerikanen.

Door de gevechten zijn 270 Afghanen uit hun huizen gevlucht. Uit de eerste contacten blijkt volgens Defensie niettemin dat de bewoners van de de Baluchi-vallei het offensief steunen. Tot nu toe heeft Defensie erop gehamerd dat de wederopbouwmissie in Uruzgan moet worden los gezien van de operatie Enduring Freedom. De afgelopen tien dagen hebben Nederlandse en buitenlandse militairen echter gezamenlijk opgetreden. Berlijn: ‘Het waren twee aparte operaties met hetzelfde doel.’

De grootste twee partijen in de Tweede Kamer noemen de verslechterde veiligheidssituatie in Uruzgan ‘zorgelijk’. Het PvdA-Kamerlid Koenders vraagt zich af of de NAVO voldoende militairen gelegerd heeft in zuidelijk Afghanistan. Evenals hij vindt het CDA-Kamerlid Ormel dat Nederland nog geen extra troepen moet inzetten.