De premier zal de wet, die alleen in de economische crisis zal gelden, in juni indienen. Samen met de ministers Cramer (PvdA, VROM) en Eurlings (CDA, Verkeer en Waterstaat) indienen. ‘Het moet anders en sneller in dit land’, zei Balkenende zaterdag in Utrecht. Daar sprak hij voor de zeventiende keer als premier het congres van zijn partij, het CDA, toe.
De nieuwe wet hangt samen met de onderhandelingen over een crisispakket, waar het kabinet vandaag verder mee gaat. Onderdeel van dat pakket worden stimuleringsmaatregelen, onder meer om de werkgelegenheid in de bouw op peil te houden. Om projecten snel in gang te kunnen zetten, moeten sommige regels maar even opzij geschoven worden, is de gedachte.
CDA-Kamerlid Ruud van Heugten noemt als voorbeeld het stationsgebied in Utrecht, het winkelgebied in het centrum. Dat zou volgens hem een regelvrije zone kunnen worden, zodat de geplande renovatie snel begint. Hij zegt dat de inspraakprocedures volgens Europese regels blijven gelden.
Drie weken onderhandelen CDA, PvdA en ChristenUnie over een crisispakket. Op het congres temperde Balkenende de al te hoge verwachtingen. ‘De overheid kan geen wonderen verrichten, we zijn afhankelijk van de landen om ons heen.’ De premier onthield zich van politieke uitspraken in de richting van coalitiepartners PvdA en ChristenUnie. Maar hij benadrukte wel de noodzaak van een goed beheer van de schatkist. ‘Deze crisis vraagt om solidariteit tussen de generaties. Daarom is het zo belangrijk dat we de overheidsfinanciën houdbaar houden.’ Het CDA wil eerder dan de PvdA bezuinigen om het huishoudboekje van de staat weer op orde te krijgen.
De minister-president haalde hard uit naar bestuurders in de financiële wereld, de zorg en de woningbouwcorporaties die ‘onverantwoorde risico’s’ nemen, en daarbij zichzelf vooral niet vergeten. ‘Er is niet een schuldige aan te wijzen voor deze crisis. Maar er is een groep die nog steeds niet in de gaten heeft wat er aan de hand is.’ Hij noemde ‘zorgbestuurders die een modaal jaarsalaris per maand willen’, en sprak over op de directeur van woningcorporatie die een Maserati als dienstauto heeft. Hij doelde op onlangs ontslagen directeur Möllenkamp van de Amsterdamse woningcorporatie Rochdale.
Balkenende brak een lans voor de ‘helden’ in de mantelzorg en het vrijwilligerswerk. ‘Helden zijn voor mij de mensen in de zorg, die niet vragen om een bonus, maar om een warm en schoon schoollokaal. En mensen in de zorg, die niet vragen om een afkoopsom, maar om wat extra tijd aan het bed.’