‘Bang? Ben je gek.’ Bang zijn ze niet. ‘Het is prachtig ijs. Kijk daar verder op de Leye. Maagdelijk mooi’, zegt George Jansen (56) uit Amsterdam.
Het heeft vrijdagmiddag al bijna twee etmalen gedooid, maar Jansen heeft samen met zijn vriend Aart-Evert Lokhorst uit Alkmaar (50) de hele dag geschaatst in de Noord-Hollandse Eilandpolder. Hoewel in het begin van het dorp Driehuizen op een oud schoolbord is vermeld dat de ijsbaan is gesloten, en de ijshockeywedstrijd voor kinderen vanaf 12 jaar is afgelast, laten de echte schaatsers zich niet weerhouden. Jansen vindt het ijs helemaal niet onbetrouwbaar. Volgens hem is het al mogelijk bijna de hele Eilandspoldertocht te doen. ‘Tenminste, als je met zijn tweeën blijft’, aldus Lokhorst die het reddingsmateriaal om zijn nek heeft hangen – ‘voor het geval dat’.
Dit jaar hebben rond Nieuwjaar de ouderen de hulporganisaties net zo veel overuren bezorgd als de 14- en 15-jarigen. Burgemeester Don Bijl van Wijdemeren, waaronder de Ankeveense en Loosdrechtse plassen vallen, sprak deze week van ‘domme, dwaze ouderen’ die zich niets van waarschuwingen en borden met ‘onbetrouwbaar ijs’ aantrekken.
‘Je kunt alles doen. Maar ze gaan toch. Met duizenden tegelijkertijd. Zestigers, zeventigers, ze hunkeren zo om te kunnen schaatsen dat ze onverantwoorde risico’s nemen.’ In Ankeveen en Loosdrecht zijn deze week al tientallen mensen door het ijs gezakt. Zelfs traumahelikopters moesten worden ingezet om onderkoelde mensen naar het ziekenhuis te brengen. ‘Ik ga niet pleiten voor allerlei wettelijke regels, maar de maatschappelijke kosten zijn hoog.’
De ouderen, die de ijspret net zo romantiseren als de platen van de Top-2000, kunnen niet wachten tot de voor een officiële toertocht vereiste ijsdikte van 12 centimeter is gehaald. ‘Een officiële tocht? Die komt er toch nooit’, sombert Jansen. ‘De ijsclubs zijn tegenwoordig zelf verantwoordelijk voor de ongevallen. Ze kijken wel uit.’
De nacht flinke vorst na de dooi van de afgelopen dagen is onvoldoende om dit weekeinde al toertochten te organiseren, zoals begin deze week nog werd gedacht. Er is er voor zaterdag één bij de KNSB aangemeld: de Ronde van het Henschotermeer bij Woudenberg, een rondje van 2 kilometer. Huub Snoep van de KNSB noemt het ijs in Nederland bloedlink. ‘Maar de schaatskoorts laat zich moeilijk indammen. Veilig schaatsen is mogelijk op de natuurijsbanen, ondergelopen land en bijvoorbeeld de Oostvaardersplassen bij Lelystad.’
David Pos van de ijsclub Ankeveen zegt dat zijn ijsbaan zelfs vandaag nog niet open zal gaan: ‘We waren op Nieuwjaarsdag bij elkaar gekomen om spijkers met koppen te slaan. Maar het KNMI is te optimistisch geweest. We hebben na de dooi weer twee nachten vorst achter elkaar nodig. Maar ik denk niet dat alle schaatsers daarop wachten.’