Advocaat en tactisch denker die altijd politicus is gebleven

Begin dit jaar stonden nog acht boomdeskundigen aan zijn bureau, om een conflict uit te vechten over de door dikrandtonderzwam aangetaste kastanje waar Anne Frank vanuit het Achterhuis op uitkeek. Advocaat Eberhard van der Laan was als mediator ingehuurd om de voor- en tegenstanders van omkappen uit hun loopgraven te trekken. Met succes. De boom kreeg een stut.

In ruziënde partijen bijeen brengen is Van der Laan ‘ijzersterk’, zegt Joost Linneman, managing partner van het advocatenkantoor Kennedy Van der Laan (circa honderd advocaten). Eberhard van der Laan (53) is medeoprichter.

Expertise
Zijn expertise in mediation zal hem goed van pas zal komen in in zijn nieuwe baan als PvdA-minister voor Wonen, Wijken en Integratie. Vrijdag werd hij Van der Laan door de Koningin beëdigd.

Van der Laan (als jong voetballer bij Rijnsburgse Boys bekend als Epie) heet een partijtijger te zijn – al ruim dertig jaar PvdA-lid. Hij maakte faam in de Amsterdamse politiek, alvorens de advocatuur in te gaan.

Eigenlijk is hij altijd politicus gebleven, zeggen bekenden: een tactisch denker, die mensen charmant kan overtuigen. En hij is communicatief – iets wat de onfortuinlijke Vogelaar niet was.

Linneman: ‘Hij heeft nooit verheeld dat hij weer de politiek in zou willen, als hij gevraagd zou worden.’

Verbinder
‘Hij is een verbinder’, zegt Mariëtte Hamer, PvdA-fractievoorzitter in de Tweede Kamer. ‘Als je een kwartiertje met hem praat, ben je helemaal vrolijk. Maar hij kan ook keihard onderhandelen.’

Na de middelbare school was Van der Laan korte tijd taxichauffeur en bloemenhandelaar. Zijn rechtenstudie aan de Vrije Universiteit sloot hij cum laude af.

In de jaren tachtig was hij assistent van de Amsterdamse wethouder Jan (‘in geouwehoer kan je niet wonen') Schaefer. Als fractievoorzitter (1993 – 1998) in de hoofdstad verving hij – tegen de stroom in – zowat de hele fractie en bezorgde zijn partij verkiezingswinst.

Visie
Over zijn politieke visie zei hij in 1997 in De Groene Amsterdammer: ‘Ik probeer een moderne sociaal- democraat te zijn, in die zin dat de overheid niet de oude pretentie heeft van: je kan het effe regelen.’

Vogelaar botste met partijleider Wouter Bos over het integratievraagstuk, en zinspeelde bij haar afscheid op een tweedeling tussen hardliners en zachte krachten in de partij. ‘Eberhard is beslist geen hardliner‘, zegt Hamer. ‘Al is hij wel als een van de eersten die over veiligheid in oude wijken begonnen.’

Zelf zei de nieuwe minister daar vrijdag, op zijn eerste werkdag, over: ‘Ik vind het debat te wild.’