Zes op de tien Amsterdamse vrouwen heeft afgelopen jaar minimaal een keer last gehad van straatintimidatie, van nafluiten tot betasting of in het nauw drijven.
Zes op de tien Amsterdamse vrouwen heeft afgelopen jaar minimaal een keer last gehad van straatintimidatie, van nafluiten tot betasting of in het nauw drijven. © ANP

Amsterdam gaat straatintimidatie tegen met boete op sissen

Als eerste Nederlandse gemeente komt Amsterdam met een 'sisverbod' om straatintimidatie in de stad tegen te gaan. Bij een overtreding kan een boete volgen van maximaal 4.100 euro.

Het college in Amsterdam heeft de gemeenteraad een voorstel gestuurd om aan de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) de passage toe te voegen dat het in de stad verboden is om: 'aan de weg of in een voor publiek toegankelijk gebouw (...) anderen uit te jouwen of met aanstootgevende taal, gebaren, geluiden of gedragingen lastig te vallen'. Door inzet van undercover agenten hoopt het college sissen of anderszins intimiderend gedrag op heterdaad te kunnen betrappen.

Het is nog spannend of een verbod op het maken van seksuele toespelingen in de APV voor een rechter standhoudt. Volgens Jon Schilder, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Vrije Universiteit, kan een gemeente geen uitingen strafbaar stellen. 'Op het moment dat je met de inhoud te maken hebt, wat men zegt, roept of schreeuwt, dat is het terrein van de wetgever in Den Haag. Gemeenteraden mogen dat niet', zei hij gisteren bij BNR. De gemeente denkt die kwestie te omzeilen door straatintimidatie in Amsterdam te definiëren als een handeling die 'inbreuk maakt op de openbare orde en overlast teweeg brengt'. Zo zou die wel binnen de reikwijdte van de APV passen.

De aanpassing van de APV maakt deel uit van een breder Amsterdams actieplan tegen straatintimidatie. Dat bestaat verder uit een campagne, voorlichting op scholen en uitgebreid onderzoek naar het de omvang van het fenomeen. Raadsleden Dilan Ye¿ilgöz (VVD) en Marijke Shahsavari (CDA) hadden de burgemeester begin dit jaar al opgedragen met zo'n aanpak te komen nadat in Keulen tijdens de oudejaarsnacht tientallen vrouwen werden aangerand.

Er zijn zoveel overtredingen die niet gemakkelijk te handhaven zijn, maar dat is nog geen reden om het dan maar niet te verbieden

Gaya Branderhorst, initiatiefneemster

Zes op de tien Amsterdamse vrouwen heeft afgelopen jaar minimaal een keer last gehad van straatintimidatie, van nafluiten tot betasting of in het nauw drijven. Dat blijkt uit een verkennend onderzoek dat het college deze zomer liet uitvoeren. Onder vrouwen tussen de 15 en 34 jaar hebben zelfs acht op de tien er het afgelopen jaar mee te maken gehad.

In Nederland gaat de stichting Stop Straatintimidatie voorop in de strijd tegen ongewenste seksuele toespeling op straat. De stichting heeft de indruk dat vrouwen op straat steeds vaker termen als 'hoer', 'slet' of 'nat poesje' naar hun hoofd geslingerd krijgen. Ook homo's, lesbiennes en transgenders melden dat zij in toenemende mate verbaal en fysiek worden belaagd in de openbare ruimte. Via een burgerinitiatief probeert de actiegroep zulk gedrag landelijk strafbaar te stellen. Initiatiefneemster Gaya Branderhorst was ook nauw betrokken bij het Amsterdamse voorstel.

Critici van een intimidatieverbod zeggen dat het niet goed te handhaven is omdat de intimidatie moeilijk te bewijzen valt. 'Dat is een seksistisch argument om niets te hoeven doen', vindt Branderhorst. 'Er zijn zoveel overtredingen die niet gemakkelijk te handhaven zijn, maar dat is nog geen reden om het dan maar niet te verbieden.'