Premier Mark Rutte.
Premier Mark Rutte. © ANP

'Rutte is op dit moment de enige politicus die Wilders aan kan'

Zwevende kiezers over strategisch stemmen op VVD

De Volkskrant volgt tot de verkiezingen veertien Nederlanders die nog niet weten op wie ze gaan stemmen. Hoe denken zij over strategisch stemmen op VVD?

'VVD absoluut geen optie'

Klaas Luchtmeijer (60), Amsterdam
Zweefde: tussen PvdA, GroenLinks, SP & Partij voor de Dieren
Nu: PvdA of GroenLinks

'Voor mij is het absoluut geen optie om VVD te stemmen. Hoewel ik ook vind dat de PVV een sterk tegenblok moet krijgen. Alleen: niet aan de rechterkant, bij de VVD, maar aan de linkerkant. Ik hoop dat GroenLinks of de PvdA groot worden op 15 maart. Daar moeten we uitgaan van onze eigen kracht. Je ziet Rutte ook steeds meer naar rechts schuiven en dat lijkt me niet de bedoeling. En stel dat Wilders de grootste wordt bij de verkiezingen? Wat dan? Hij krijgt sowieso geen regeringsverantwoordelijkheid, dus daar ben ik niet bang voor. Het enige gevaar is dat als hij de grootste wordt en er geen coalitie met hem wordt gesloten, zijn stemmers erg teleurgesteld zullen zijn. Hebben ze weer het idee dat er niet naar hen geluisterd wordt.' 

'Een sterke tegenhanger lijkt me goed'

Saskia van der Jagt (56), Utrecht
Zweefde tussen: alle partijen aan de linkerkant
Nu: PvdA of VVD

'Ik overweeg nu inderdaad om misschien VVD te stemmen. Al druist het tegen alles in waar ik voor sta, mijn waarden en mijn idealen. Maar ik vind het toch ook verontrustend dat de PVV nu zo groot aan het worden is, dus een sterke tegenhanger lijkt me goed. Ik denk dat Rutte op dit moment de enige politicus is die Wilders aan kan. Normaal kies ik een partij vanuit m'n hart en ben ik helemaal niet van het strategisch stemmen. Maar nu kijk ik er toch anders naar, omdat het zo belangrijk is om Wilders op de juiste manier tegengas te geven. Het enige is: ik vertrouw Rutte niet helemaal. In het verleden heeft hij al eens eerder gezegd niet met de PVV samen te gaan werken en dat gebeurde toen toch. Hopelijk houdt hij nu woord.'

Zwevende kiezers

De kiezer weet het ook niet meer
'De verzuiling was zo slecht nog niet', verzucht Saskia van der Jagt (56), 'dan stemde je gewoon je hele leven hetzelfde.' Tot de Tweede Kamerverkiezingen van 15 maart volgt de Volkskrant de worsteling van 14 zwevende kiezers. 'Ik was een echte PvdA'er.'

Bewegen tussen hoop en teleurstelling

De 'vaste honk-stemmers' zijn een minderheid geworden: tweederde van de kiezers twijfelt tussen twee of meer partijen. Waar wordt het meest gezweefd en waarom?

Veel kiezers overwegen stem op Rutte om Wilders uit Torentje te houden
Veel D66-, CDA- en GroenLinks-stemmers overwegen op 15 maart de overstap naar de VVD te maken. Om Geert Wilders te dwarsbomen. Dit blijkt uit onderzoek van de Volkskrant.

Bijna niemand zweeft tussen D66 en PVV, maar wel tussen PVV en SP. Bekijk in deze video hoe belangrijk de zwevende kiezer is geworden: